Figurell

Η κυριότερη δράση των Γλουκάνων είναι η διέγερση, η ομαλοποίηση και η ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος. Ιδιαίτερα ενισχύουν τη δράση των λεμφοκυττάρων να παράγουν ουσίες που εμποδίζουν τις κακοήθειες. Επίσης, ενισχύουν τα ρυθμιστικά κύτταρα του αμυντικού συστήματος ώστε να αποτρέπουν την αυτοανοσία και τις δυσανεξίες. Ακόμα, οι γλουκάνες μειώνουν τα επίπεδα της χοληστερόλης και του σακχάρου του αίματος.

Η Aloe Vera περιέχει σακυλικά (το δραστικό συστατικό της ασπιρίνης), αμινοξέα, ασβεστιο, φολικό οξύ, σίδηρο, μαγνήσιο, φώσφορο, κάλιο, ψευδάργυρο και τις βιταμίνες Α, Β1, Β2, Β3, C και Ε. Είναι αρκετά αποτελεσματική έναντι του χρυσίζοντα σταφυλόκκοκου, καταπολεμά ικανοποιητικά διαφόρων ειδών έρπητες και ιούς. Είναι ισχυρό καθαρτικό και έχει αντιφλεγμονώδεις και επουλωτικές ιδιότητες.

Η Ashwagandha (Withania somnifera) είναι ένα από τα πιο γνωστά φυτά της αγιουρβεδικής παράδοσης και το όνομά της στα σανσκριτικά συνδέεται με τη χαρακτηριστική οσμή της ρίζας της. Χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες στην Ινδία ως μέρος της κατηγορίας των “rasayana”, δηλαδή φυτών που παραδοσιακά σχετίζονται με τη ζωτικότητα, την ανθεκτικότητα και την ισορροπία του οργανισμού. Η ρίζα της είναι το πιο συχνά χρησιμοποιούμενο μέρος του φυτού και παραμένει μέχρι σήμερα αντικείμενο έντονου επιστημονικού ενδιαφέροντος.

Aspergillus oryzae είναι ένας αερόβιος νηματοειδής μύκητας που ανήκει στο γένος Aspergillus. Είναι γνωστός για τις εκτεταμένες βιομηχανικές και παραδοσιακές του χρήσεις στην παραγωγή τροφίμων και ποτών, κυρίως στην Ιαπωνία, αλλά και σε άλλες χώρες της Ανατολικής Ασίας. Πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι οι βιοενεργές ουσίες που περιέχει μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αντιμετώπιση της υπερλιπιδαιμίας, του διαβήτη, της υπέρτασης, των καρδιαγγειακών και γνωστικών ασθενειών, της χρόνιας φλεγμονής, της διαταραχής του επιδερμικού φραγμού, και του COVID-19, καθώς και σε αντικαρκινικές θεραπείες.

Η Μαύρη Ακταία (Cimicifuga reacemosa) ή Black Cohosh χρησιμοποιούνταν από τους ιθαγενείς της Αμερικής για την ανακούφιση από τους πόνους της περιόδου και του τοκετού.Μάλιστα, αποκαλούσαν το Black Cohosh μαύρη ρίζα του φιδιού, επειδή έσκαβαν τις ρίζες στα τέλη του φθινοπώρου για να φτιάξουν φάρμακα. Περιέχει β-καροτένιο, σαλικυλικά, ασβέστιο, κάλιο, πυρίτιο, σελήνιο, ψευδάργυρο, βιταμίνες B1,B2,B3 και C. Έχει αντιφλεγμονώδη και οιστρογόνο δράση, κατεβάζει την πίεση του αίματος, και χρησιμοποιείται και σήμερα για την ανακούφιση των πόνων της περιόδου και των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης.

Οι Αρχαίοι Αιγύπτιοι λόγω της αντισηπτικής και απολυμαντικής του δράσης, το χρησιμοποιούσαν στην ταρίχευση και για το κάπνισμα τροφίμων. Στην ελληνορωμαϊκή εποχή,τα παρασκευάσματα λιβανιού θεωρούνταν πανάκεια. Για πολύ καιρό ήταν τόσο πολύτιμο που το ζύγιζαν με το χρυσάφι. Μέσω του προσοδοφόρου εμπορίου του λιβανιού εδραιώθηκε ο παλαιότερος δρόμος του λιβανιού, 3000χλμ μεταξύ Ομάν, Νότιας Αραβίας και της Γάζας, στη Μεσόγειο.

Το Cordyceps, ένα είδος παρασιτικού μύκητα με υψηλή θρεπτική και φαρμακευτική αξία. Περιέχει βιοδραστικές ενώσεις όπως πολυσακχαρίτες, νουκλεοτίδια και στεροειδή, που ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα και έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Το Cordyceps συμβάλλει στη βελτίωση της ενέργειας, της αντοχής και της αναπνευστικής λειτουργίας, ενώ υποστηρίζει την υγεία των νεφρών και του ήπατος, προάγοντας τη συνολική υγεία.

Η Δροσέρα είναι ένα σαρκοφάγο φυτό των ελών των υψιπέδων. Ονομάζεται έτσι επειδή “οι δροσοσταλίδες” δεν φεύγουν από τα φύλλα της ακόμα και κάτω από το φως του ήλιου. Δεν πρόκειται όμως για δροσοσταλίδες, αλλά για ένα ιξώδες έκκριμα, στο οποίο κολλούν και μένουν κρεμασμένα τα έντομα. Με την ονομασία “herba sole” οι μοναχοί του 12ου αιώνα χρησιμοποιούσαν τη Δροσέρα για να ανακουφίσουν τον ερεθιστικό βήχα.

Το Epilobium parviflorum είναι ένα πολυετές βότανο που συναντάται στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική. Η οικογένεια Epilobium αριθμεί περισσότερα από 200 είδη, εκ των οποίων μόνο το συγκεκριμένο έχει αντιβακτηριακή και αντιφλεγμονώδη δράση κατά των παθήσεων του προστάτη, της ουροδόχου κύστης (κυστίτιδες) και των νεφρών. Έχει αποδειχθεί ότι οι β-σιτοστερόλες που προέρχονται από το Epilobium parviflorum, μειώνουν τα επίπεδα της κακής χοληστερίνης στο αίμα, δρουν προστατευτικά στην υπερπλασία του προστάτη, ενώ υπάρχουν ενδείξεις ότι προστατεύουν από τον καρκίνο γι’ αυτό και χρησιμοποιούνται στη θεραπεία του καρκινώματος του προστάτη.

Σε μελέτη σε 200 ασθενείς με νόσο Aλτσχάιμερ ή άνοια ως συνέπεια εγκεφαλικού επεισοδίου δόθηκε για 6 εως 12 εβδομάδες 3 φορές την ημέρα 40mg εκχύλισμα από φύλλα γκίνγκο ή ένα placebo, Μετά από 6 μήνες στην ομάδα του placebo είχε επιδεινωθεί εμφανώς η απόδοση της μνήμης, η κοινωνική συμπεριφορά και ο έλεγχος των καθημερινών προβλημάτων. Τα χαρακτηριστικά αυτά ήταν ελαφρώς βελτιωμένα και η διαφορά αυτή επιβεβαιώθηκε και μετά το έτος.

Αφρικανικό μαύρο φασόλι που περιέχει 99,5% 5 – ΗΤΡ (πρόδρομη ουσία της Σεροτονίνης). Βασική νευροδιαβιβαστική ουσία του εγκεφάλου που ρυθμίζει και μειώνει το άγχος. Από την Griffonia απομονώνεται η ουσία 5-Hydroxy-L-tryptophan (5-HTP), η οποία μπορεί να αυξήσει με φυσικό τρόπο την τιμή της Σεροτονίνης, καθώς είναι πρόδρομη ουσία της Σεροτονίνης. Το αποτέλεσμα από μελέτες αποδεικνύουν τη δράση των σκευασμάτων με 5-Hydroxytryptophan από Griffonia ως αποτελεσματικά για αντιμελαγχολική δράση. Προϊόντα από αυτό το φυτό δρουν επίσης σε ημικρανίες, διαταραχές πόνου, διαταραχές ύπνου και παχυσαρκία (εξάρτηση από λιπαρά).

Η Grindelia robusta είναι ένα φαρμακευτικό φυτό της οικογένειας Asteraceae, ενδημικό στη Βόρεια Αμερική. Χρησιμοποιείται παραδοσιακά για την ανακούφιση αναπνευστικών προβλημάτων, όπως το άσθμα και ο βήχας, λόγω των αποχρεμπτικών και αντιφλεγμονωδών ιδιοτήτων της. Η ρητινώδης σύστασή της την καθιστά επίσης χρήσιμη για δερματικές παθήσεις, όπως εγκαύματα και τσιμπήματα εντόμων. Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της είναι η κολλώδης ρητίνη της, η οποία την προστατεύει από την ξηρασία και τα φυτοφάγα ζώα.

Η ονομασία Guarana προέρχεται από το Ινδιάνικο warana που σημαίνει καρπός της νεότητας. Ευδοκιμεί στα τροπικά δάση της κοιλάδας του Αμαζονίου και χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια από τους αυτόχθονες Γκουαράμι. Η φαρμακολογική δράση του Γκουαρανά έχει να κάνει με την υψηλή περιεκτικότητα σε γκουαρανίνη, ουσία που είναι τρεις φορές ισχυρότερη από την καφεΐνη. Το Γκουαρανά δίνει σωματική και διανοητική ευεξία στον οργανισμό και διεγείρει το νευρικό σύστημα και τη λειτουργία του κυκλοφορικού.

Krill ονομάζονται μια σειρ΄απαό είδη θαλάσσιου πλαγκτόν βαθέων υδάτων. Είναι μικροσκοπικές γαρίδες, που κυμαίνονται μεταξύ ενός και έξι εκατοστών σε μήκος. Τα 85 αυτά είδη αντιπροσωπεύουν την πιο άφθονη ζωική βιο-μάζα του πλανήτη. Το ΄Έλαιο Κριλλ αποτελείται από 40% φωσφατιδυλοχίνη, 30% Ω3 λιπαρά οξέα (EPA και DHA), Ασταξανθίνη, βιτ Α, βιτ Ε, άλλα λιπαρά οξέα και θαλάσσια φλαβονειδή. Έχει μια εξαιρετική αναλογία 12:1:6 σε Ω3/Ω6/Ω-9, ιδανική σε Ω-λιπαρά.

Η L-Γλουταμίνη είναι ένα αμινοξύ του σώματος που συμμετέχει στις περισσότερες διαδικασίες του μεταβολισμού. Μετατρέπεται σε γλυκόζη όταν ο οργανισμός απαιτεί περισσότερη ενέργεια. Έχει αντιφλεγμονώδη δράση και προάγει την σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Πρόκειται για ένα ζωτικής σημασίας συστατικό για τα κύτταρα του εντερικού βλεννογόνου. Συμβάλλει στην αντιμετώπιση του συνδρόμου διαρρέοντος εντέρου (leaky gut). Το σύνδρομο της εντερικής διαπερατότητας συνδέεται με ασθένειες αλλεργικής φύσης, όπως το άσθμα, η αλλεργική δερματίτιδα και οι αλλεργίες σε τρόφιμα, αλλά και με συστημικές ασθένειες, όπως οι καρδιοπάθειες, το μεταβολικό σύνδρομο, ο νεανικός διαβήτης, η αγκυλωτική σπονδυλίτιδα, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, τα αυτοάνοσα νοσήματα, ο αυτισμός και ο καρκίνος. Η διαπερατότητα του εντερικού βλεννογόνου σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με τροφικές δυσανεξίες.

Η L-Καρνιτίνη έχει ως κύρια αποστολή τη μεταφορά των λιπαρών οξέων στα μιτοχόνδρια των κυττάρων ώστε να παραχθεί η ενέργεια που χρειάζονται τα κύτταρα των μυών. Μειώνει το επίπεδο των τριγλυκεριδίων στο αίμα και αυξάνει το επίπεδο της HDL-χοληστερόλης, βοηθάει στη προστασία της καρδιάς ενώ υπάρχουν ενδείξεις οτι είναι βοηθητική σε ηπατική και νεφρική νόσο, σε διαταραχές του ανοσοποιητικού και στη νόσο Alzheimer. Η καρνιτίνη ανακουφίζει από τους πόνους των ποδιών στην διαλείπουσα χωλότητα, έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες. ενισχύοντας μάλιστα και την αντιοξειδωτική δράση των βιταμινών C και E.

Η Μεθειονίνη είναι ένα απαραίτητο αμινοξύ, το οποίο συμβάλλει στην ανάπτυξη και επισκευή των ιστών, καθώς είναι απαραίτητη για τη σύνθεση των πρωτεϊνών. Προάγει την υγεία του ήπατος, συμμετέχοντας στη διαδικασία αποτοξίνωσης και βοηθώντας στην απομάκρυνση επιβλαβών ουσιών και έχει αντιοξειδωτική δράση, προστατεύοντας τα κύτταρα από τις ελεύθερες ρίζες μέσω της παραγωγής γλουταθειόνης. Τέλος, υποστηρίζει την υγεία των μαλλιών και των νυχιών, προάγοντας τη σύνθεση κερατίνης και διατηρώντας την αντοχή και την ελαστικότητά τους.

Η L-Τρυπτοφάνη είναι ένα απαραίτητο πρωτεϊνικό αμινοξύ. Εκτός από δομικό συστατικό των πρωτεϊνών, είναι πρόδρομος του νευροδιαβιβαστή σεροτονίνη, της μελατονίνης, του κυνουρενικού οξεος, της βιταμίνης Β3, του NADH και του NADPH.

Η θρεπτική αξία της αποξηραμένης ρίζας Μaca είναι υψηλή, παρόμοια με τους σπόρους δημητριακών, όπως το σιτάρι και το ρύζι. Περιέχει 60% υδατάνθρακες, 10% πρωτεΐνες, 8,5% φυτικές ίνες και 2,2% λίπη. Το Μaca είναι πλούσιο σε μεταλλικά ιχνοστοιχεία και ειδικότερα σε σελήνιο, ασβέστιο, μαγνήσιο και σίδηρο. Περιέχει επίσης λιπαρά οξέα, όπως λινολεϊκό οξύ, παλμιτικό οξύ και ελαϊκά οξέα, καθώς και πολυσακχαρίτες.Κλινικές δοκιμές σε άντρες έχουν δείξει ότι το εκχύλισμα από Maca μπορεί να αυξήσει τη libido για την αντιμετώπιση της στυτικής λειτουργίας και να βελτιώσει την ποιότητα του σπέρματος. Παραδοσιακά, το Maca χρησιμοποιείται για την ενίσχυση της γονιμότητας σε ανθρώπους και ζώα, για την αύξηση της libido, για αυξημένη ενέργεια και αντοχή. Μπορεί να συνδυασθεί για καλύτερο αποτέλεσμα με το Ginkgo Biloba.

Το Maitake, ένα βρώσιμο μανιτάρι γνωστό και ως Grifola frondosa, έχει σημαντική θρεπτική και φαρμακευτική αξία. Είναι πλούσιο σε β-γλυκάνες, οι οποίες ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα και έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Το Maitake συμβάλλει στη ρύθμιση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα, υποστηρίζει την καρδιαγγειακή υγεία και προωθεί τη συνολική ευεξία και αντοχή του οργανισμού.

Το Momordica Charantia (πικρό πεπόνι) χρησιμοποιείται για τις ιδιότητές του από τους αυτόχθονες πληθυσμούς της Ασίας, της Νότιας Αμερικής, της Ινδίας και της Ανατολικής Αφρικής. Προάγει την έκκριση ινσουλίνης βελτιώνοντας την πρόσληψη γλυκόζης από τον λιπώδη ή μυϊκό ιστό, και αναστέλλει την απορρόφηση γλυκόζης από το έντερο και την παραγωγή της από το ήπαρ. Με υψηλή περιεκτικότητα σε βιταμίνες και ανόργανα στοιχεία, είναι ένα από τα πιο ελπιδοφόρα φαρμακευτικά φυτά που είναι διαθέσιμα όχι μόνο για τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2, αλλά και για τη συνολική υγεία.

Μέχρι το 800 μ.Χ., η κόκκινη μαγιά (κόκκινο ρυζάλευρο) χρησιμοποιούνταν από τους Κινέζους τόσο ως φαγητό όσο και ως θεραπευτικός παράγοντας. Τα θεραπευτικά οφέλη τόσο στο κυκλοφορικό όσο και ως διεγερτικό πέψης σημειώθηκαν για πρώτη φορά στην Παραδοσιακή Κινέζικη Φαρμακοποιία Ben Cao Gang Mu-Dan Shi Bu Yi κατά την δυναστεία των Μινγκ (1368-1644). Οι πρακτικοί της Παραδοσιακής Κινέζικης χρησιμοποιούν την κόκκινη μαγιά για την αντιμετώπιση των κοιλιακών πόνων του στάσιμου αίματος και της δυσεντερίας. Το Κόκκινο Ρυζάλευρο περιέχει αρκετές ενώσεις γνωστές ως Monacolins, ουσίες που είναι γνωστό ότι αναστέλλουν την παραγωγή της χοληστερόλης. Μία από αυτές, η Monacolin K, είναι ένας ισχυρός αναστολέας της HMG-CoA reductase, και είναι επίσης γνωστή ως mevinolin ή λοβαστατίνη.

Το MSM (methylsylfonylmethane) είναι εξαιρετικής σημασίας για όλες τις λειτουργίες του σώματος. Βοηθάει στην καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και στην αποβολή των μεταβολικών προϊόντων από το κύτταρο (Υπεροξέωση). Επίσης βοηθάει τον οργανισμό να δέχεται και να αξιοποιεί καλύτερα τις βιταμίνες,τα μέταλλα και τα ιχνοστοιχεία. Είναι ισχυρό αντιοξειδωτικό που περνάει τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό ενισχύοντας την καλή λειτουργία του εγκεφάλου (μνήμη, πνευματική διαύγεια), βοηθώντας και σε νευρολογικές διαταραχές.Δίνει πολύ καλά αποτελέσματα σε αρθρίτιδες, φλεγμονές αρθρώσεων, φθορά χόνδρων και στους πόνους (μυϊκούς και αρθρώσεων) των αθλητών. Επίσης, σε μετα-τραυματικές φλεγμονές και τραυματισμούς από άθληση, σε τενοντίτιδα και θυλακίτιδα και σε ινομυαλγία.

Το Mumjo είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα φυσικά προϊόντα. Οι κάτοικοι των οροσειρών της Κεντρικής Ασίας το ονομάζουν μαύρο χρυσάφι. Περιέχει όλες τις προστατευτικές και αναζωογονητικές ουσίες που είναι βασικές για την ρύθμιση και σταθεροποίηση της υγείας μας. Βρέθηκε στην Κεντρική Ασία στην οροσειρά Altai και στο Νότιο Καζακστάν και είναι μια περίπλοκη σύνθεση σε διάφορες μορφές. Ενισχύει το αμυντικό σύστημα σταθεροποιώντας τα επιθήλια του αναπνευστικού και του πεπτικού συστήματος ώστε να εμποδίζουν την είσοδο νοσογενών παραγόντων και βοηθάει στη γρηγορότερη αποκατάσταση και σοβαρών καταγμάτων όπως και ανάρρωση από σοβαρές χειρουργικές επεμβάσεις. Επίσης βοηθάει στην αντιμετώπιση της οστεοπόρωσης. Λόγω της περιεκτικότητας σε φυσικό στρόνδιο (χωρίς ραδιενέργεια) έχει ισχυρή δράση στα οστά. Είναι αποτελεσματικό στη γρήγορη αντιμετώπιση του έλκους στομάχου-δωδεκαδακτύλου και έχει αντιμικροβιακή δράση ενάντια στο ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού. Έχει σπασμολυτικές ιδιότητες με πολύ καλά αποτελέσματα σε κολικούς, δυσπεψία και κολίτιδες και είναι δραστικό στην αντιμετώπιση των αιμορροΐδων (σταθεροποιεί το επιθήλιο, σταματάει τον κνησμό και έχει αντιφλεγμονώδη δράση).

Η ουσία neem προέρχεται από το δέντρο Neem (Azadirachta indica), το οποίο είναι εγγενές στην Ινδία και σε άλλες περιοχές της Νότιας Ασίας. Το neem έχει χρησιμοποιηθεί ιατρικά για τις αντισηπτικές, αντιβακτηριακές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του. Τα συστατικά του Neem ενεργούν σε ένα πλήθος παθήσεων, ρευματισμούς, αρθρίτιδες, έλκη, διαβήτη, πίεση του αίματος και στους όγκους. Επίσης χρησιμοποιείται για την προστασία από τα έντομα.

Μελέτες έχουν δείξει ότι η λήψη Προανθοκυανιδίνων σπόρων σταφυλιού ενισχύει την ανθεκτικότητα των φλεβών, επαναφέροντας τη συνεκτικότητα και την ελαστικότητά τους, έτσι ώστε να επανέλθουν στην φυσιολογική τους μορφή. Η αντιοξειδωτική τους δράση βοηθά επίσης στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες, το οποίο μπορεί να επιδεινώσει τις φλεβικές διαταραχές. . Τα OPC ενισχύουν και δυναμώνουν τα τοιχώματα των τριχοειδών αγγείων και μέσω διαφόρων μηχανισμών συμβάλλουν στην καλή λειτουργία τους, μειώνοντας το οίδημα.

Κάποτε η Παπαρούνα ήταν διαδεδομένο ζιζάνιο στα αρόσιμα εδάφη, τώρα εμφανίζεται και μετά εξαφανίζεται για ένα διάστημα, μέχρι να σκαφτεί ένα κομμάτι γης. Αυτό συνέβη στη Γαλλία του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, όπου σκάφτηκαν τα χαρακώματα και το τοπίο γέμισε με κρατήρες από οβίδες. Τα πεδία μάχης στο Βερντέν και αλλού ήταν πρώτα κόκκινα από το αίμα και μετά από τις παπαρούνες. Γι’ αυτό και η παπαρούνα έγινε σύμβολο της ημέρας της μνήμης των νεκρών, ”Poppy Day”

Είναι ένα μύδι (πράσινο χειλικό μύδι) ενδημικό στη Νέα Ζηλανδία. Περιέχει φυσικά συστατικά όπως ομοιοκυστεΐνες, λιπίδια και αντιοξειδωτικά με αντιφλεγμονώδεις και αναλγητικές ιδιότητες. Είναι τροφή πλούσια σε πρωτεΐνες, ωμέγα-3 λιπαρα οξέα και βιταμινες.

Η Πολυκοζανόλη είναι ένα μείγμα μακράς αλύσου πρωτοραγών αλειφατικών κορεσμένων αλκοολών. Περιέχεται στο εκχύλισμα Ζαχαροκάλαμου (Saccharum officinarum) και είναι αποτελεσματική στη μείωση της ολικής χοληστερόλης στον ορό και της LDL-χοληστερόλης. Υπάρχουν επίσης πρώιμες ενδείξεις οτι είναι βοηθητική στη ρύθμιση της γλυκόζης σε άτομα με διαβήτη τύπου ΙΙ.

Το Psyllium (Plantago ovate Fosk) είναι μια εξαιρετική πηγή διαλυτής διαιτητικής ίνας. Χρησιμοποιείται κυρίως ο φλοιός των σπόρων του φυτού που αποτελούνται κυρίως από ξυλάνες, οι οποίες συμβάλλουν στην ομαλή ρύθμιση της λειτουργίας του εντέρου. Το psyllium χρησιμοποιείται στην δυσκοιλιότητα ενώ έρευνες έχουν δείξει οτι είναι βοηθητικό στη μείωση της χοληστερόλης στο αίμα και στη ρύθμιση της γλυκόζης.

Το συνένζυμο Q10 ανήκει σε μια οικογένεια ενώσεων που ονομάζονται ουμπικινόνες. Με τη βοήθεια του Q10 πραγματοποιείται μια σειρά διεργασιών στον οργανισμό για την παραγωγή ενέργειας. Βρίσκεται στις μεμβράνες και στα μιτοχόνδρια, ιδιαίτερα στα κύτταρα των οργάνων που ”εργάζονται” σκληρά, όπως η καρδιά, το ήπαρ και τα νεφρά. Το Q10 αναγεννά τη βιταμίνη Ε, ανανεώνει τα κύτταρα του εγκεφάλου, προστατεύει από την οξείδωση και χρησιμοποιείται για την πρόληψη καρδιακών παθήσεων. Το συνένζυμο βρίσκεται στα κύτταρα της καρδιάς σε διπλάσια ποσότητα απ’ οτι στα άλλα όργανα και η ανεπάρκειά του ελαττώνει την ικανότητα της καρδιάς να στέλνει επαρκείς ποσότητες αίματος στους ιστούς.

Το Reishi, ένα είδος μανιταριού, έχει υψηλή θρεπτική και φαρμακευτική αξία. Είναι πλούσιο σε ενεργά οργανικά συστατικά όπως οι πολυσακχαρίτες, τα αμινοξέα, οι πρωτεΐνες, τα τριτερπένια, το ασκορβικό οξύ, οι στερόλες, τα λιπίδια, τα αλκαλοειδή, ένα γλυκοσίδιο, ένα γλυκοσίδιο κουμαρίνης, volatile oil (πτητικό έλαιο), ριβοφλαβίνη κ.α. Είναι πλούσιο σε βιοδραστικές ενώσεις, όπως πολυσακχαρίτες και τριτερπένια. Το Reishi συμβάλλει στη βελτίωση της υγείας της καρδιάς, στη μείωση του άγχους και στην προώθηση της συνολικής ευεξίας βελτιώνοντας την μεταβολική λειτουργία (επίπεδα γλυκόζης, χοληστερίνης, τριγλυκεριδίων). Επίσης έχει αντιισταμινική και αντιαλλεργική δράση.

Η ρίζα ροδιάς, Rhodiola rosea L., ανήκει στην οικογένεια των φυτών με προσαρμογόνο δράση. Τα προσαρμογόνα φυτά βελτιώνουν θεαματικά την ικανότητα προσαρμογής του οργανισμού σε ακραίες επιβαρύνσεις ενώ συγχρόνως αυξάνουν την αντίσταση ενάντια σε νέες. Οδηγούν σε μια ομαλοποίηση των σωματικών και ψυχικών αντιδράσεων του στρες και αυξάνουν την σταθερότητα του οργανισμού απέναντί του. Έρευνες έδειξαν ότι το εκχύλισμα Rhodiola μεταξύ άλλων επηρεάζει τη συγκέντρωση των νευροδιαβιβαστών στον εγκέφαλο και στο φλοιό του εγκεφάλου και τη μεταφορά των ουσιών του νευρικού συστήματος. Αυτό οδηγεί σε βελτίωση στο νευρικό σύστημα μετάδοσης πληροφοριών, μειώνοντας την ένταση και έκταση των αντιδράσεων στο στρες.

Η Αγριοτριανταφυλλιά είναι γνωστή για τα σημαντικά δερματικά της οφέλη. Το έλαιο από τους καρπούς της, πλούσιο σε βιταμίνες C και Α, καθώς και σε απαραίτητα λιπαρά οξέα, χρησιμοποιείται ευρέως στη φροντίδα του δέρματος. Βοηθά στη βελτίωση της ελαστικότητας, την ενυδάτωση και τη μείωση των λεπτών γραμμών και ουλών. Επιπλέον, το τσάι από τους καρπούς της Αγριοτριανταφυλλιάς είναι ιδανικό τονωτικό που προφυλάσσει από το κρυολόγημα και τη γρίπη. Οι καρποί είναι πλούσιοι σε βιταμίνη C και περιέχουν επίσης σε αφθονία τις βιταμίνες Α, Β και Κ. Οι Ρωμαίοι χρησιμοποιούσαν το φυτό για να θεραπεύουν τη λύσσα-εξ ου και η ονομασία Rosa Canina.

Το Rotklee ή αλλιώς Τριφύλλιον το Λειμώνιον είναι ιδιαίτερα πλούσιο σε φυτοοιστρογόνα, τα οποία δεσμεύονται στους ανθρώπινους υποδοχείς οιστρογόνων και μπορούν να αναπτύξουν δράση οιστρογόνων. Περιέχει αντιοξειδωτικά γλυκοσίδια και ισοφαβλόνες που μοιάζουν με το γυναικείο οιστρογόνο, έχουν αντιοξειδωτική δράση και ενισχύουν τα αιμοφόρα αγγεία. Το εκχύλισμα τριφυλλιού χρησιμοποιείται για την ανακούφιση των ενοχλημάτων της κλιμακτηρίου ή για πρόληψη νόσων της προχωρημένης ηλικίας στις γυναίκες που συνδέονται με την έλλειψη ορμονών.

Τα στίγματα του Κρόκου είναι το πιο ακριβό είδος στον κόσμο, χρειάζονται περίπου 15000 άνθη και 400 ώρες εργασίας για την συλλογή ενός κιλού Κρόκου. Το ελληνικό σαφράν προέρχεται αποκλειστικά από την περιοχή της Κοζάνης. Η καλλιέργειά του στην περιοχή αυτή χρονολογείται από τον 17ο αιώνα, καθώς, οι ιδιαίτερες εδαφοκλιματολογικές συνθήκες που επικρατούν εκεί (αποστραγγιζόμενο, μετρίως εύφορο έδαφος, θερμό εύκρατο κλίμα), σε συνδυασμό με τις εξειδικευμένες γνώσεις για την καλλιέργεια και τη συγκομιδή των φυτών, δίνουν ένα προϊόν εξαιρετικής ποιότητας.

Το εκχύλισμα του Saw Palmetto μπορεί να αναστείλει την παραγωγή ανδρογόνων (ανδρικές ορμόνες). Τα υψηλά επίπεδα β-σιτοστερόλης που περιέχονται στο Saw Palmetto του προσδίδουν ιδιότητες οιστρογόνων (γυναικείες ορμόνες). Το εκχύλισμά του είναι χρήσιμο για άτομα με υπερβολική έκκριση ανδρικών ορμονών, καθώς βοηθά αποτελεσματικά μέσω εξισορρόπησης. Το εκχύλισμα του Serenoa repens δεν βελτιώνει μόνο θετικά την ανάπτυξη του προστάτη, αλλά μειώνει επίσης τα ενοχλητικά συμπτώματα όπως συχνουρία, σταγόνες, νυκτουρία, καθώς και το αίσθημα υπολείμματος ούρων στην ουροδόχο κύστη.

Η Χιτίνη εμποδίζει με φυσικό τρόπο την απορρόφηση του λίπους στο σώμα κατά τη διάσπαση της τροφής. Δεσμεύει στο μόριο της το λίπος, το απομακρύνει και το αποβάλλει. Περιέχεται στις κάψουλες σε μορφή σκόνης και παράγεται από το κέλυφος των μαλακόστρακων, όπως τα καβούρια, οι αστακοί και οι γαρίδες. H Χιτίνη παράγεται από τα οστρακόδερμα και έχει την ιδιότητα να μπλοκάρει απευθείας με τρόπο ιδιοφυή την αποθήκευση του λίπους στο σώμα. Οι ίνες της, πολυσακχαρίτες, έχουν την ίδια χημική δομή με την κυτταρίνη. Είναι σε θέση να δεσμεύουν σε πολύ μεγάλο βαθμό, κατά την διάρκεια της κατεργασίας της τροφής στο στομάχι τα λίπη, που απελευθερώνονται προτού φθάσουν στο αίμα και απορροφηθούν. Μέσα από τη διαδικασία αυτή, τα λίπη πάνω στα οποία επιδρά η Χιτίνη δεν απορροφώνται, οπότε οι θερμίδες εξουδετερώνονται.

Η ρίζα Υαμ περιέχει μια χημική ουσία που ονομάζεται διοσγενίνη, η οποία μπορεί να επηρεάσει την παραγωγή διαφόρων χρήσιμων ορμονών στον άνθρωπο, όπως τα οιστρογόνα ή η δεϋδροεπιανδροστερόνη (DHEA). Η κατανάλωση της ρίζας είναι ένας φυσικός τρόπος προώθησης αυτών των ορμονών στο σώμα με διάφορα οφέλη. Αποτελεί μια εναλλακτική λύση στη θεραπεία υποκατάστασης οιστρογόνων για τη θεραπεία των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης. Η θεωρία είναι ότι το yam μπορεί να αυξήσει ή να σταθεροποιήσει τα επίπεδα οιστρογόνων στο σώμα για να βοηθήσει στην ανακούφιση των συμπτωμάτων.

Το Α-Λιποϊκό Οξύ είναι μια εξαιρετική αντιοξειδωτική ουσία, καθώς έχει τη δυνατότητα να δράσει τόσο στη μεμβράνη, όσο και στο εσωτερικό των κυττάρων. Δηλαδή μπορεί να εξουδετερώσει τις ελεύθερες ρίζες σε όλες τις περιοχές του κυττάρου. Ακόμα, το λιποϊκό οξύ προστατεύει από εγκεφαλικά επεισόδια, από καρδιακά νοσήματα και από τον καταρράκτη στα μάτια. Ενισχύει την μνήμη και επιβραδύνει τη γήρανση του εγκεφάλου και έχει χρησιμοποιηθεί με επιτυχία στην αντιμετώπιση της ηπατίτιδας.

Βοηθάει σε πεπτικές διαταραχές και ανακουφίζει από τη δυσκοιλιότητα και τη δυσπεψία. Οι αγκινάρες είναι πλούσιες σε σίδηρο και μαγνήσιο, περιέχουν Vit C, καροτίνη, και όλες τις βιταμίνες του συμπλέγματος B. Τα εκχυλίσματα φύλλων αγκινάρας μπορούν να προστατέψουν τα κύτταρα, ιδιαίτερα τα ηπατικά από βλάβες των ελεύθερων ριζών. Επιπλέον αναστέλλουν την παραγωγή χοληστερίνης από τον ίδιο τον οργανισμό και διεγείρουν τη ροή της χολής.

Επί αιώνες το Άγριο Σκόρδο (Allium ursinum) χορηγείτο από το στόμα για να καθαρίσει τον οργανισμό, κυρίως από τα παράσιτα του στομάχου και των εντέρων, αλλά και για να θεραπεύσει το ήπαρ, τη χοληδόχο κύστη και το αίμα. Το Αγριόσκορδο απαλλάσσει τον οργανισμό από τα επίμονα κατάλοιπα του μεταβολισμού, καταστρέφει και απομακρύνει τις δηλητηριώδεις ουσίες.

Μέσω του συμπλέγματος από σαπονοειδείς ουσίες με κύρια συστατικά την aescine, esculine και fraxine, έχει ισχυρή αντιφλεγμονώδη δράση ενώ μέσω των φλαβονικών, στυπτικών και αντιπηκτικών ουσιών βοηθάει στη γρήγορη κυκλοφορία του αίματος και κυρίως του φλεβικού συστήματος, αυξάνοντας την ελαστικότητα των αγγείων και ελαττώνοντας την υψηλή πηκτικότητα του αίματος.

Το kelp είναι καφέ θαλάσσιο φύκος που αναπτύσσεται σε ψυχρά, πλούσια σε μέταλλα νερά. Το είδος Ascophyllum nodosum είναι γνωστό και ως “knotted wrack”, λόγω των χαρακτηριστικών μικρών αεροφόρων κυστιδίων του, που το βοηθούν να επιπλέει και να ακολουθεί την κίνηση της παλίρροιας. Τα θαλάσσια φύκη έχουν μακρά ιστορία χρήσης σε παράκτιους πληθυσμούς, τόσο ως τροφή όσο και ως φυσική πηγή ιχνοστοιχείων, με το kelp να ξεχωρίζει για την περιεκτικότητά του σε ιώδιο.

Το Αλεύρι Σόγιας περιέχει φυτικό λίπος, ζωτικές βιταμίνες, ιχνοστοιχεία και μέταλλα (ασβέστιο, φώσφορο, σίδηρο, κάλιο, νάτριο, μαγνήσιο, ιώδιο, θείο, χαλκό). Περιέχει ακόμη βιταμίνη Ε, σε μορφή η οποία αξιοποιεί το οξυγόνο στο σώμα και ρυθμίζει το μεταβολισμό.

Τα Αμινοξέα είναι δομικοί λίθοι αλλά και τελικά προϊόντα της υδρόλυσης των πρωτεϊνών. Οι πρωτεΐνες των τροφών διασπώνται αρχικά στα αμινοξέα και έπειτα ο οργανισμός συνθέτει από αυτά τις νέες πρωτεΐνες που του είναι απαραίτητες. Ουσιαστικά τα βασικά διατροφικά συστατικά δεν είναι οι πρωτεΐνες αλλά τα αμινοξέα. Τα Αμινοξέα συμμετέχουν επίσης σε πολλές άλλες, ζωτικής σημασίας, βιοχημικές διεργασίες και η ανεπάρκειά τους έχει σοβαρές συνέπειες για την υγεία του οργανισμού.

Η Αργινίνη είναι απαραίτητη για τη σύνθεση σημαντικών πρωτεϊνών όπως το κολλαγόνο. Ενεργοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα, ενισχύει την παραγωγή της αυξητικής ορμόνης ενώ διάφορες μελέτες έδειξαν οτι εμποδίζει τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων, εμποδίζει το σχηματισμό αθηρωματικής πλάκας και ελαφρύνει τις συνέπειες του αλκοολισμού, όπως η κίρρωση του ήπατος.

Η Επιτροπή Ε και η ESCOP συνιστούν το Αρπαγόφυτο για τους πόνους στις αρθρώσεις, στην πλάτη, στην περιοχή της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, καθώς και για την ανορεξία και τα πεπτικά ενοχλήματα. Το Αρπαγόφυτο χρησιμοποιείται στη Νοτιοαφρικανική λαϊκή ιατρική ως γαστρεντερικό τονωτικό, ως αναλγητικό και αντιρευματικό. Την ονομασία του την οφείλει στα ισχυρά άγκιστρα που βρίσκονται στους καρπούς του.

Το Ασβέστιο αποτελεί το 1-2% του σωματικού βάρους ενός ενήλικα. Λειτουργεί καθοριστικά στη νευρική μεταβίβαση, στον παλμό της καρδιάς, στην πήξη του αίματος, στην έκκριση των αδένων, στην παραγωγή ενέργειας, στην υποστήριξη του ανοσοποιητικού συστήματος και στη συστολή των μυών. Είναι αποτελεσματικό στην πρόληψη αλλά στη θεραπεία της οστεοπόρωσης, ενώ υπάρχουν πρώιμες ενδείξεις για σύνδεση υψηλότερων δόσεων ασβεστίου με μειωμένα εγκεφαλικά επεισόδια σε γυναίκες.

Το Ασβέστιο από Κοράλλια Αλγη είναι μια φυσική πηγή ασβεστίου με υψηλή βιοδιαθεσιμότητα, προερχόμενη από θαλάσσια άλγη. Αυτή η μορφή ασβεστίου απορροφάται εύκολα από το σώμα και συμβάλλει στην υγεία των οστών και των δοντιών. Επιπλέον, υποστηρίζει τη λειτουργία των μυών, του νευρικού συστήματος και τη σωστή πήξη του αίματος, ενώ περιέχει επίσης σημαντικά μέταλλα και ιχνοστοιχεία που ενισχύουν τη συνολική υγεία.

Η Ασταξανθίνη είναι μια λιποδιαλυτή χρωστική που ανήκει στην οικογένεια των καροτενοειδών. Στη φύση βρίσκεται συνήθως συνδεδεμένη με πρωτεΐνες και είναι υπεύθυνη για το ροζ χρώμα του σολομού, του φλαμίνγκο, της πέστροφας, της γαρίδας και του αστακού.Έχει ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, προστατεύει τα λιπίδια από την υπεροξείδωση και μειώνει την οξεiδωτική βλάβη της LDL. Είναι ευεργετική για την καρδιαγγειακή υγεία συμβάλλοντας στη μείωση της αρτηριακής πίεσης και δρα ως μυοχαλαρωτικός παράγοντας.

Ο Αστράγαλος ενισχύει το ανοσοποιητικό και προστατευέι τα νεφρά. Είναι αποτελεσματικό ενάντια σε λοιμώξεις από βακτηρίδια, από ιούς και στο κοινό κρυολόγημα. Προάγει την παραγωγή αντισωμάτων, Τ-κυττάρων, ιντερφερόνης και άλλων ουσιών που ενισχύουν τη δράση του ανοσοποιητικού και προάγουν τη γρήγορη ανάρρωση.

Το Β-Καροτένιο είναι ένα μικροθρεπτικό συστατικό,πρόδρομος της βιταμίνης Α, η οποία είναι απαραίτητη για την όραση, την ανάπτυξη των κυττάρων και την υγεία του ανοσοποιητικού συστήματος. Έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, βοηθώντας στην προστασία των κυττάρων από τη βλάβη που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες. Ακόμα, υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι η κατανάλωση τροφών πλούσιων σε β-καροτένιο μπορεί να προσφέρει κάποια προστασία από τις επιβλαβείς συνέπειες της ηλιακής ακτινοβολίας, λειτουργώντας σαν φυσικό αντηλιακό καθώς ενισχύει την άμυνα του δέρματος ενάντια στις βλάβες από τις υπεριώδεις ακτίνες.

Η Επιτροπή Ε και η ESCOP υποστηρίζουν η χρήση της ρίζας της Βαλεριάνας σε καταστάσεις ανησυχίας και διαταραχών ύπνου νευρικής αιτίας. Η δραστική ουσία της Βαλεριάνας θεωρείται ότι επηρεάζει τη δράση του μεταβολισμού των νευρικών κυττάρων, ιδιαίτερα την έλκυση και την επαναπρόσληψη του νευροδιαβιβαστή γ-αμινοβουτυρικό οξύ.

Ο Βασιλικός Πολτός είναι μια άσπρη γαλακτώδης ουσία που παράγεται από τους σιελογόνους αδένες των μελισσών και προορίζεται για τροφή της βασίλισσας και των εργατριών. Αναλύσεις του Βασιλικού Πολτού έδειξαν οτι περιέχει πρωτεΐνες, ακόρεστα λιπαρά, ένζυμα, ζάχαρα, όλα τα απαραίτητα αμινοξέα, ιχνοστοιχεία και βιταμίνες, κυρίως; του συμπλέγματος Β και παντοθενικό οξύ. Λόγω των συστατικών αυτών θεωρείται οτι ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα και καθυστερεί το γήρας.

Το Berberis Vulgaris, η Βερβερίδα, περιέχει στους καρπούς υψηλά ποσοστά βιταμίνης C, κιτρικό και μηλικό οξύ, ενώ στον φλοιό της ρίζας, που είναι πολύ πικρός, περιέχει αλκαλοειδή με συστατικά τη βερβερίνη και την οξυακανθίνη. Τα συστατικά αυτά προσδίδουν στη Βερβερίδα ισχυρές αντιβακτηριακές ιδιότητες έναντι πολλών παθογόνων οργανισμών.

Η Βιοτίνη ανήκει στο σύμπλεγμα B και σημαντικό μέρος της παράγεται από ορισμένα εντερικά βακτήρια. Είναι απαραίτητη για τον μεταβολισμό των τροφών, την καλή υγεία των μαλλιών και των νυχιών και την καλή κατάσταση του ανοσοποιητικού και του νευρικού συστήματος. Ανακουφίζει επίσης από τους μυϊκούς πόνους.

Η βιταμίνη C συμμετέχει σε πάρα πολλές βιοχημικές διεργασίες στον ανθρώπινο οργανισμό, που είναι ζωτικής σημασίας. Συμμετέχει στη δημιουργία των λευκών αιμοσφαιρίων και της ιντερφερόνης, είναι απαραίτητη για την καλή λειτουργία ορισμένων ενζύμων, για την απορρόφηση του σιδήρου, τον μεταβολισμό των προσταγλανδινών και της χοληστερίνης. Είναι υδατοδιαλυτή βιταμίνη ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες, προστατεύοντας τον οργανισμό από πολλές ασθένειες.Η απορρόφησή της γίνεται από το έντερο και η περίσσεια της αποβάλλεται μέσα σε δυο τρεις ώρες. Η ποσότητα που υπάρχει στους ιστούς μας είναι περίπου 5 γραμμάρια. Συμπληρώματα διατροφής με βιταμίνη C είναι απαραίτητα για τους καπνιστές, για όσους ζούνε σε ατμόσφαιρα με πολλούς ρύπους, στους ηλικιωμένους λόγω ελλιπούς απορρόφησης και σε γυναίκες που παίρνουν αντισυλληπτικά χάπια.

H Bιταμίνη D3 παίζει καθοριστικό ρόλο στην δύναμη των οστών και αποτρέπει την οστεοπόρωση και κατά συνέπεια τον κίνδυνο οστεοπορωτικών καταγμάτων. Προστατεύει επίσης από παθήσεις της καρδιάς και των αγγείων, αποτρέπει την ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και την αρτηριακή δυσκαμψία. Συμβάλλει στην αντιμετώπιση της αρτηριακής πίεσης, της αθηρωμάτωσης και της μείωσης της φλεγμονής (CRP) και προστατεύει από λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού. Η βιταμίνη D επηρεάζει ένα σύνολο διαφόρων ανοσολογικών διεργασιών διεγείροντας συνολικά την ανοσολογική αντίδραση στο επίπεδο των βλεννογόνων, ενώ συγχρόνως καταστέλλει την φλεγμονή.

Ο όρος Βιταμίνη Ε αναφέρεται σε μια ομάδα ενώσεων που έχουν παρόμοια δομή και σε κάποιες περιπτώσεις παρόμοια βιολογική δράση με την α-τοκοφερόλη. Οι ενώσεις αυτές χωρίζονται σε τοκοφερόλες και τις τοκοτριενόλες. Η Βιταμίνη Ε ως λιποδιαλυτή και αισχυρή αντιοξειδωτική ουσία, μπορεί να δράσει στις μεμβράνες των κυττάρων και να τα προστατεύσει από τις καταστροφικές συνέπειες της περίσσειας των ελεύθερων ριζών. Συνεπώς, προστατεύει από πλήθος σοβαρών ασθενειών και δυσλειτουργιών

Η βιταμίνη B12 είναι απαραίτητη για τον μεταβολισμό των σακχάρων και για τη δημιουργία των νευροδιαβιβαστών. Συνεπώς είναι απαραίτητη και για την παραγωγή ενέργειας στα κύτταρα των ιστών και την καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος. Επίσης χρειάζεται για τον σχηματισμό των ερυθρών και λευκών αιμοσφαιρίων και τη δημιουργία του DNA και του RNA, ενώ παράλληλα ενισχύει τη δράση του φολικού οξέος. Η βιταμίνη Β12 απορροφάται από το λεπτό έντερο και στην απορρόφησή της βοηθούν το ασβέστιο και ο σίδηρος.

Ο όρος Β6 αναφέρεται σε μια ομάδα τριών ενώσεων, της πυριδοξίνης, της πυριδοξάλης και της πυριδοξαμίνης, καθώς και των παραγώγων τους. Συνήθως η Β6 αποκαλείται Πυριδοξίνη. Είναι μια βιταμίνη που παίρνει μέρος σχεδόν σε όλες τις βιοχημικές διαδικασίες όλων των κυττάρων του οργανισμού μας. Επηρεάζει σημαντικά την ψυχική και σωματική υγεία και μετριάζει την κατάθλιψη. Η συγκέντρωση της Β6 στον εγκέφαλο είναι από 25 ως 50 φορές περισσότερη απ ότι είναι στο αίμα. Παρεμποδίζει τον σχηματισμό της ομοκυστεΐνης, η οποία προσβάλλει στον καρδιακό μυ και διευκολύνει την απόθεση χοληστερίνης στα αγγεία.

Η Βρωμελαΐνη είναι ένα ένζυμο που προέρχεται από τον ανανά και προάγει την πεπτική υγεία, βοηθώντας στην πέψη των πρωτεϊνών και ανακουφίζοντας από στομαχικές διαταραχές. Έχει επίσης αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, μειώνοντας τη φλεγμονή και τον πόνο σε περιπτώσεις τραυματισμών και αρθρίτιδας και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, βοηθώντας στην αντιμετώπιση λοιμώξεων και την ταχύτερη ανάρρωση από τραυματισμούς. Τέλος, υποστηρίζει την καρδιαγγειακή υγεία, συμβάλλοντας στη μείωση της πήξης του αίματος και στη βελτίωση της κυκλοφορίας.

Το γαρύφαλλο έχει ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, καθώς περιέχει ευγενόλη, η οποία προστατεύει τα κύτταρα από τις ελεύθερες ρίζες. Επίσης, το γαρύφαλλο έχει αντιμικροβιακές ιδιότητες, βοηθώντας στην καταπολέμηση παθογόνων μικροοργανισμών και στη διατήρηση της στοματικής υγιεινής και προάγει την πεπτική υγεία, βελτιώνοντας την πέψη και μειώνοντας τις στομαχικές διαταραχές. Τέλος, συμβάλλει στη μείωση της φλεγμονής και του πόνου, έχοντας φυσικές αναλγητικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.

Η Γλουταθειόνη είναι ένα τριπεπτίδιο που αποτελείται από τα αμινοξέα γλουταμικό οξύ, κυστεϊνη και γλυκίνη και παράγεται στο ήπαρ. Είναι η κύρια μη-πρωτεϊνική θειόλη των κυττάρων και λειτουργεί ως ρυθμιστής της οξειδοαναγωγής.Η L-Γλουταθειόνη προστατεύει τις κυτταρικές δομές, τα λιπίδια, πρωτεΐνες και νουκλεϊκά οξέα από οξειδωτική βλάβη από ρίζες οξυγόνου και υπεροξειδίου του υδρογόνου. Εμπλέκεται σε πολλές κυτταρικές λειτουργίες, όπως η αποτοξίνωση, η μεταφορά αμινοξέων, η παραγωγή συνενζύμων κ.ά. και ως εκ τούτου μπορεί να αποτρέψει τις βλάβες ιστών του σώματος. Επιβλαβή προϊόντα που προκύπτουν κατά τη διάσπαση του αλκοόλ ή από ναρκωτικά ή βαρέα μέταλλα, τα οποία λαμβάνονται από το περιβάλλον μπορεί να αποβάλλονται μέσω της L-Γλουταθειόνης αποτελεσματικά και αποδοτικά. Αυτή η βιοδραστική ουσία ενισχύει τις λειτουργίες των κυττάρων του ήπατος. Η Γλουταθειόνη είναι τόσο σημαντική, που ο οργανισμός δεσμεύει την περίσσεια της με ορισμένη πρωτεΐνη ώστε να την επαναχρησιμοποιήσει όταν υπάρχει οξειδωτικό στρες ή όποτε τη χρειάζεται.

Το Γλυκάνισο είναι ένα φαρμακευτικό φυτό που βοηθάει στη βελτίωση της πέψης, καταπραΰνει από κολικούς , καούρες και δυσπεπτικές διαταραχές. Οι σπόροι του έχουν αντιμικροβιακές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες ενώ το αιθέριο έλαιο έχει σπασμολυτική δράση, και ενισχύει την βρογχική απέκκριση.

Η γλυκοζαμίνη είναι ένα αμινοσάκχαρο που συντίθεται από γλυκόζη και χρησιμοποιείται στη βιοσύνθεση της χητίνης, των γλυκοπρωτεϊνών, των γλυκοπρωτεϊνών και των γλυκοζαμινογλυκανών. Αυτές οι ενώσεις είναι απαραίτητες στην κατασκευή και διατήρηση όλων των συνδετικών ιστών και λιπαντικών υγρών του σώματος. Είναι δραστική στις αρθρίτιδες, στον εκφυλισμό των χόνδρων της σπονδυλικής στήλης, στις φλεγμονές των τενόντων, στην αγκυλωτική σπονδυλίτιδα και άλλες φυσικές αλλοιώσεις των αρθρώσεων.

Οι Αιγύπτιοι είχαν γράψει από την αρχαιότητα για τις θεραπευτικές ιδιότητες της Γλυκόριζας (Glycyrrhiza glabra). Περιέχει β-καροτένιο, β-σιτοστερόλη, κερσετίνη, σακυλικά, χολίνη, ασβέστιο, κάλιο, μαγνήσιο, μαγγάνιο, πυρίτιο, σελήνιο, σίδηρο, φώσφορο, ψευδάργυρο, βιταμίνη B1, B2, B3 και C. Η πιο σημαντική χρήση είναι η ικανότητά να καθαρίζει τις βλέννες από το αναπνευστικό σύστημα. Χρησιμοποιείται για τις στομαχικές διαταραχές και για το κρυολόγημα, είναι αντιφλεγμονώδες, μικροβιοκτόνο και αντιικό.

Ένα βότανο που χρησιμοποιείται ευρέως με πλήθος εφαρμογών και δράσεων. Στην ιατρική χρησιμοποιούνται τα φρέσκα και αποξηραμένα φύλλα του. Σημαντικά φαρμακευτικά συστατικά του είναι τα φλαβονοειδή, τα τριτερπένια, τα παράγωγα του καφεϊκού οξέος (κυρίως το ροσμαρινικό οξύ), τα διτερπένια και το αιθέριο έλαιο. Η Επιτροπή Ε συνιστά την εσωτερική χρήση στα πεπτικά ενοχλήματα, καθώς και την εξωτερική χρήση στα ρευματικά ενοχλήματα και τις διαταραχές της αιμάτωσης.

Ο Δυόσμος είναι πλούσιος σε πτητικές ουσίες με κύριο συστατικό τη μενθόλη, η οποία έχει αντισηπτικές ιδιότητες, βελτιώνει την πέψη και έχει αναλγητική δράση. Είναι σπασμολυτικό, αυξάνει την εφίδρωση, επισπεύδει τη ροή της χολής και έχει ελαφρώς αναισθητικές ιδιότητες. Δρα κυρίως στο πεπτικό σύστημα και ειδικά στο παχύ έντερο. Χρησιμοποιείται για τις αναγούλες, τη δυσπεψία, τα έλκη του στομάχου, τη γαστρεντερίτιδα, τους κολικούς του εντέρου και τη διάρροια. Ακόμα, ο Δυόσμος είναι αποτελεσματικός για τον τυμπανισμό ως αντιφυσώδες.

Το Εκχύλισμα Κριθαριού έχει ενδυναμωτικές ιδιότητες. Το κριθάρι περιέχει άμυλο, λιπαρές ουσίες, πρωτεΐνες, ένζυμα, γλοιΐνη και ανόργανα μεταλλικά (χλώριο, κοβάλτιο, σίδηρο, φώσφορο). Πλούσιο σε βιταμίνες Ε1 και Β1 και περιέχει το αλκαλοειδές Hordenine, το οποίο έχει την ιδιότητα να συστέλλει τα περιφερικά αγγεία του αίματος (όπως η αδρεναλίνη) και να διαστέλλει τους βρόγχους (όπως η εφεδρίνη). Έχει μαλακτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες στο πεπτικό σύστημα, ελαττώνει τον ερεθισμό των ιστών του δέρματος και του βλεννογόνου των εσωτερικών οργάνων.

Το Nigella Sativa δυναμώνει, αναζωογονεί το αμυντικό σύστημα και αποβάλλει τις ελεύθερες ρίζες οξυγόνου. Έχει άμεση επίδραση στα αναπνευστικά όργανα (κυρίως άσθμα) και σε διάφορες αλλεργίες που προέρχονται από τη γύρη, χάρη στην νιγκελλόνη που περιέχει. Συμβάλλει στην αποτοξίνωση και στον καθαρισμό της χλωρίδας του παχέος εντέρου. Βοηθά αποτελεσματικά σε δερματικά προβλήματα (π.χ. σταφυλόκοκκος), σε μυκητιάσεις και επιβαρύνσεις από παράσιτα.

Το φλαβονοειδές Εσπεριδίνη είναι ένας γλυκοζίτης που αποτελείται από τη φλαβόνη εσπεριτίνη και το δισακχαρίτη ρουτινόζη. Είναι το κύριο φλαβονοειδές στα λεμόνια και στα πορτοκάλια και έχει θετική επίδραση στη μικρο-κυκλοφορία, μειώνει τον αγγειοσπασμό που προκαλείται από το στρες και κατά συνέπεια τον πόνο από αγγειοκινητικούς ή νευρομυϊκούς σπασμούς.

Η Ζεαξανθίνη είναι ένα καροτενοειδές με ευεργετικές ιδιότητες για την υγεία των ματιών, προστατεύοντας τον αμφιβληστροειδή από την οξειδωτική βλάβη και μειώνοντας τον κίνδυνο εκφύλισης της ωχράς κηλίδας και καταρράκτη. Έχει ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, προστατεύοντας τα κύτταρα από τις ελεύθερες ρίζες και τη φθορά και ενισχύει την υγεία του δέρματος, προστατεύοντας από τις βλάβες που προκαλούνται από την υπεριώδη ακτινοβολία. Τέλος, συμβάλλει στη βελτίωση της γνωστικής λειτουργίας, προστατεύοντας τα εγκεφαλικά κύτταρα από το οξειδωτικό στρες.

Η Ζελατίνη βελτιώνει την υγεία των αρθρώσεων και των οστών, παρέχοντας απαραίτητα αμινοξέα που υποστηρίζουν την ανάπτυξη και την αναδόμηση του χόνδρου. Προάγει την υγεία του δέρματος, ενισχύοντας την παραγωγή κολλαγόνου και βελτιώνοντας την ελαστικότητα και την υγρασία του δέρματος. Ακόμα, βελτιώνει την πέψη, βοηθώντας στη φυσιολογική λειτουργία του εντερικού συστήματος και ανακουφίζοντας από γαστρεντερικές διαταραχές. Τέλος, υποστηρίζει την υγεία των μαλλιών και των νυχιών, προσφέροντας θρεπτικά συστατικά που ενισχύουν την αντοχή και την ανάπτυξή τους.

Το θυμάρι ενισχύει σε πρώτο επίπεδο την απόχρεμψη στο βήχα (με τα περιεχόμενα τερπένια) και κατευνάζει τους σπασμούς του βήχα (με τα φλαβονοειδή). Το θυμαρέλαιο έχει επίσης έντονη αντιμικροβιακή δράση εναντίον διαφόρων βακτηρίων, ιών και μυκήτων.

Οι Ίνες Καλαμποκιού βελτιώνουν την πεπτική υγεία, καθώς είναι πλούσιες σε αδιάλυτες ίνες που συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του εντέρου και προλαμβάνουν τη δυσκοιλιότητα. Υποστηρίζουν την καρδιαγγειακή υγεία, μειώνοντας τα επίπεδα της χοληστερίνης στο αίμα και βοηθούν στον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα, καθώς επιβραδύνουν την απορρόφηση των υδατανθράκων και σταθεροποιούν τα επίπεδα γλυκόζης. Τέλος, συμβάλλουν στον έλεγχο του σωματικού βάρους, προσφέροντας αίσθημα κορεσμού και μειώνοντας την όρεξη.

Η Ινοσιτόλη παράγεται από ορισμένα βακτήρια του εντέρου. Βρίσκεται στον εγκέφαλο, στον νωτιαίο μυελό, στα νεύρα, στους μύες, στα οστά, στα όργανα αναπαραγωγής, στο στομάχι, στα νεφρά, στη σπλήνα, στο ήπαρ και στην καρδιά. Η ανεπάρκειά της οδηγεί σε υπέρταση, αύξηση της χοληστερόλης, αρτιριοσκλήρωση και περιφερειακή νευροπάθεια. Πρόσφατες έρευνες έδειξαν οτι ρυθμίζει την ποσότητα του νευροδιαβιβαστή σεροτονίνη.

Οι Ινουλίνες είναι μια ομάδα φυσικών ολιγοσακχαριτώβ που περιέχουν φρουκτόζη. Υπόκεινται σε ήπια πέψη, δεν αφομοιώνονται δηλαδή από το λεπτό έντερο, λόγω της σύνθεσής τους. Ωστόσο μπορούν να υποστούν ζύμωση από έναν αριθμό ”καλών” βακτηρίων του παχέος εντέρου (bifidobaceria ή bifidus) και να αποτελέσουν τροφή για τα ευεργετικά βακτήρια, προωθώντας την ανάπτυξη τους. Λειτουργεί η Ινουλίνη δηλαδή ως πρεβιοτικό, προλαμβάνοντας τις λοιμώξεις, τονώνοντας το ανοσοποιητικό σύστημα και προάγοντας την καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος.

Η δράση του φλοιού Ιτιάς στο μεγαλύτερο ποσοστό οφείλεται στη σαλικίνη. Από την ουσία αυτή απελευθερώνεται με την επίδραση των βακτηρίων του εντέρου το σαλικικό οξύ, ένα φυτοθεραπευτικό συγγενή του συνθετικού ακετυλοσαλικυκού οξέος. Έχει αντιπυρετική, αντιφλεγμονώδη και αναλγητική δράση, η οποία αναπτύσσεται αργά, καθιστώντας το κατάλληλο για την αντιμετώπιση χρόνιων νόσων παρά οξέων καταστάσεων.

Έρευνες δείχνουν ότι η Κανέλα μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη και στη μείωση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα. Αυτές οι ιδιότητες αποδίδονται σε ενώσεις όπως οι πολυφαινόλες που περιέχει, οι οποίες μπορεί να μιμούνται τη δράση της ινσουλίνης και να ενισχύουν τη μεταφορά της γλυκόζης στα κύτταρα. Στην αρχαία Αίγυπτο, η κανέλα ήταν τόσο πολύτιμη που θεωρείτο δώρο κατάλληλο για βασιλιάδες και θεούς και τη χρησιμοποιούσαν στην ταρίχευση των νεκρών. Οι Άραβες έμποροι, που είχαν το μονοπώλιο της κανέλας, διατηρούσαν την πηγή της μυστική για να ελέγχουν την τιμή και την προσφορά της στην Ευρώπη,διαδίδοντας μυθικές ιστορίες για τη συγκομιδή της.

Το Κάρδαμο είναι ένα βιολογικό ”αντιβιοτικό” με αντιπυρετικές ιδιότητες και αποχρεμπτική δράση. Είναι ωφέλιμο στην αντιμετώπιση του κρυολογήματος, της γρίπης, του άσθματος, του φλέματος και της συµφόρησης του θώρακα ενώ βοηθά να ζεσταθεί το σώμα. Έρευνες από το Πανεπιστήμιο του Μανγκαλόρ στην Ινδία έδειξαν ότι βελτιώνει τη ροή του αίματος στους πνεύμονες.

Η Κερσετίνη είναι μια πολυφαινόλη της οικογένειας των φλαβονοειδών που ανήκει στις φλαβονόλες. Τη βρίσκουμε στο κόκκινο κρασί, στο κρεμμύδι, στο πράσινο τσάι και στην πόα υπερικού. Έχει αντιοξειδωτική και αντιβιοτική δράση, έχει θετική επίδραση στο καρδιαγγειακό σύστημα, εμποδίζοντας τον σχηματισμό θρόμβων, την οξείδωση των LDL και την αρτηριοσκλήρυνση. Έχει την ιδιότητα να εμποδίζει τον σχηματισμό λευκοτριενίων με οφέλη σε χρόνιες παθήσεις.

Η Σκόνη από Κεχρί είναι πλούσια σε πυρίτιο, ένα ιχνοστοιχείο ζωτικής σημασίας για την υγεία του δέρματος, των μαλλιών και των νυχιών, συμβάλλει στην ενίσχυση της ελαστικότητας του δέρματος και της αντοχής των μαλλιών. Επίσης, περιέχει μαγνήσιο και αντιοξειδωτικά που υποστηρίζουν την υγεία του καρδιαγγειακού συστήματος. Ένα σημαντικό χαρακτηριστικό της είναι η αλκαλική της φύση, που βοηθά στη διατήρηση της ισορροπίας του pH στον οργανισμό, προάγοντας τη συνολική υγεία.

Τα Κιτρικά Βιοφλαβονοειδή προλαμβάνουν την ευθραυστότητα των τριχοειδών αγγείων, ενισχύουν την απορρόφηση της βιταμίνης C και βοηθούν γενικά στην καλύτερη κυκλοφορία του αίματος. Διαστέλλουν τα αγγεία και βελτιώνουν το κυκλοφορικό σύστημα. Χαλαρώνουν με αυτόν τον τρόπο το μυϊκό σύστημα και καταπολεμούν την ατονία και την υπερβολική κόπωση.

Το Κιτρικό Οξύ παίζει κεντρικό ρόλο στον κύκλο του κιτρικού οξέος (ή κύκλο του Krebs), μια σημαντική μεταβολική διαδρομή στα κύτταρα που είναι κρίσιμη για την παραγωγή ενέργειας. Έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, ρυθμίζει το pH, ενώ συμβάλλει στην καλύτερη απορρόφηση ορισμένων μετάλλων.

Η Μπετανίνη είναι μια φυσική χρωστική που βρίσκεται στο κόκκινο παντζάρι, υπεύθυνη για το έντονο κόκκινο χρώμα του. Ωφελεί τον οργανισμό χάρη στις αντιοξειδωτικές της ιδιότητες, βοηθώντας στην προστασία των κυττάρων από την οξειδωτική βλάβη και υποστηρίζοντας την καρδιαγγειακή υγεία.

Το Κολλαγόνο είναι μια μορφολογική πρωτεΐνη σε μορφή ινών και αποτελεί το κύριο μέρος του συνδετικού ιστού. Υπάρχει σε όλα σχεδόν τα όργανα και χρησιμεύει για να συγκρατεί μαζί τα κύτταρα σε ευδιάκριτες λειτουργικές κυτταρικές ομάδες. Η βασική δομική μονάδα τροποποιείται για να καλύψει εξειδικευμένες ανάγκες των ιστών όπως για παράδειγμα τα οστά ή ο κερατοειδής χιτώνας. Η βασική δομική του μονάδα του κολλαγόνου είναι το τροποκολλαγόνο, το οποίο έχει μοριακή μάζα 285.000 περίπου και αποτελείται από τρεις πολυπεπτιδικές αλυσίδες ιδίου μεγέθους, των οποίων η σύνθεση εξαρτάται από τον τύπο του κολλαγόνου. Εκτός από το δομικό ρόλο που έχει στους ώριμους ιστούς, το κολλαγόνο έχει και έναν «καθοδηγητικό» ρόλο για τους αναπτυσσόμενους ιστούς. Μέσα στον αρθρικό χόνδρο το κολλαγόνο δημιουργεί την ουσία στήριξης και συμβάλλει στην σταθερότητά του και στη δύναμη έλξης. Ιατρικές μελέτες επιβεβαιώνουν αξιοσημείωτη βελτίωση του μεταβολισμού του αρθρικού χόνδρου και των αρθρικών λειτουργιών με τη λήψη κολλαγόνου.

Το εκχύλισμα από Κολοκυθόσπορο ενδείκνυται ιδιαίτερα σε παθήσεις της ουροδόχου κύστης και των ουροφόρων οδών, στην αντιμετώπιση παρασιτικών σκουληκιών στο έντερο και ως καθαρτικό σε δυσκοιλιότητα. Μειώνει γρήγορα και αποτελεσματικά τα συμπτώματα στις παθήσεις του προστάτη και δεν προκαλεί παρενέργειες ακόμα και σε χρόνια λήψη. Τα ακόρεστα λιπαρά οξέα που υπάρχουν στον Κολοκυθόσπορο μειώνουν τα επίπεδα χοληστερίνης στο αίμα και έτσι προστατεύουν από αρτηριοσκλήρυνση, καρδιακή προσβολή και συγκοπή. Ο Κολοκυθόσπορος περιέχει βιταμίνη Ε και Σελήνιο, τα οποία δρουν ως αντιοξειδωτικά, Μαγνήσιο το οποίο βελτιώνει τη λειτουργία των μυών και Λινολενικό οξύ το οποίο ομαλοποιεί την αλληλεπίδραση των μυών της ουροδόχου κύστης.

Οι καρποί του Κορίανδρου περιέχουν πτητικές ουσίες πλούσιες σε λιναλόλη, το οποίο έχει αντιβιοτικές και βακτηριοστατικές ιδιότητες (περιορίζει τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων). Χρησιμοποιείται παραδοσιακά ως βότανο που βοηθά και καταπραϋνει το πεπτικό σύστημα. Επίσης, ο Κορίανδρος είναι γενικά επωφελής για το νευρικό σύστημα. Έχει την ιδιότητα να περνά τον αιματο-εγκεφαλικό φραγμό και να συμβάλλει στην αποβολή από τους ιστούς των τοξινών, χημικών ουσιών και βαρέων μετάλλων.

Η Κουρκουμίνη (curcuma longa – turmeric) έχει αντιφλεγμονώδη και αντιοξειδωτική δράση και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα. Προστατεύει από καρκινογόνες ουσίες (όπως του καπνού) και από την τοξικότητα χημικών ουσιών και αντικαρκινικών φαρμάκων. Έχει αντιθρομβωτικές, αντιαρθριτικές και αντισκληρωτικές ιδιότητες. Στη ρευματοειδή αρθρίτιδα βελτιώνει την πρωινή δυσκαμψία, την ικανότητα βαδίσματος και το πρήξιμο των αρθρώσεων. Έχει επίσης αντιμικροβιακές, αντιικές και αντιμυκητισιακές ιδιότητες. Βοηθά στην επούλωση δερματικών πληγών διαβητικών και προστατεύει από τον γεροντικό καταρράκτη. Επίσης αυξάνει σημαντικά την έκκριση χολικών αλάτων, τη διαλυτότητα της χολής και την έκκριση χοληστερίνης και χολερυθρίνης. Έχει αναγνωρισθεί η καταλληλότητά του από την Γερμανική επιτροπή Ε και για παθήσεις ήπατος και χολής, για τη δυσπεψία και για την απώλεια όρεξης.

Το Cranberry είναι ένα ανθεκτικό αυτοφυές φυτό της Βόρειας Αμερικής και ανήκει στην ίδια οικογένεια με το μύρτιλλο. Είναι πλούσιο σε αντιοξειδωτικά (φλαβονοειδή) που περιέχουν Προανθοκυανίδες και βιταμίνη C. Χρησιμοποιείται προληπτικά αλλά και ως θεραπεία για μολύνσεις των ουροφόρων οδών. Πολύ χρήσιμο σκεύασμα στην αντιμετώπιση της φλεγμονής της ουροδόχου κύστης (κυστίτιδας), ιδίως στις γυναίκες, που προκαλείται από λοίμωξη λόγω του βακτηρίδιου Escherichia coli. Η εμφάνιση τέτοιων λοιμώξεων είναι 10 φορές πιο πιθανή στις γυναίκες από ό,τι στους άνδρες. Το 25% ως 35% των γυναικών ηλικίας 20 ως 40 έχει εμφανίσει λοίμωξη στις ουροφόρες οδούς τουλάχιστον μία φορά.

Η Επιτροπή Ε και η Escop υποστηρίζουν την εφαρμογή του κράταιγου στη μειωμένη απόδοση της καρδιάς, στα νευρικά καρδιακά ενοχλήματα και για την ενίσχυση των λειτουργιών της καρδιάς-κυκλοφορικού. Τα συστατικά που καθορίζουν την αποτελεσματικότητά του είναι τα φλαβονοειδή και οι προακυανιδίνες. Διευρύνουν τα αιμοφόρα αγγεία και συμβάλλουν έτσι στην καλύτερη αιμάτωση του καρδιακού μυός. Το εκχύλισμα κράταιγου αυξάνει την ικανότητα συστολής του καρδιακού μυός και μειώνει τη συχνότητα του καρδιακού παλμού.

Το Κύμινο είναι ένα ευεργετικό για το πεπτικό σύστημα βότανο. Είναι χωνευτικό, προστατεύοντας από τη δυσπεψία και τον τυμπανισμό. Βελτιώνει τα συμπτώματα του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου, μειώνοντας τις κράμπες, την ναυτία και τις συσπάσεις. Μαζί με το Γλυκάνισο και τον Μάραθο αυξάνουν τη ροή της χολής και μειώνουν τα επίπεδα χοληστερίνης στο αίμα.

Τα ξυλώδη κλαδιά της Λαδανιάς (Cistus ladanifer), είναι πηγή της ελαιορητίνης που λέγεται Λάβδανο. Λειτουργεί ως αποχρεμπτικό και σε περιπτώσεις μόλυνσης των βλεννογόνων μεμβρανών, διάρροιας και δυσεντερίας. Τα φύλλα του τοποθετούνται σε πληγές για να τις απολυμάνουν και να εμποδίσουν την αιμορραγία. Βοηθάει στην αποτοξίνωση και στην ομαλή λειτουργία του λεμφικού συστήματος, ενισχύοντας το αμυντικό σύστημα.

Η Λακτάση είναι ένα ένζυμο που διασπά τη λακτόζη, ένα σάκχαρο που βρίσκεται στο γάλα και στα γαλακτοκομικά προϊόντα, σε γλυκόζη και γαλακτόζη. Είναι απαραίτητη για τους οργανισμούς που παρουσιάζον ανεπάρκεια και έχουν δυσανεξία στη λακτόζη.

Τα λακτοβακτήρια είναι ένα είδος προβιοτικών βακτηρίων που βρίσκονται στο γαστρεντερικό σύστημα. Βελτιώνουν την εντερική υγεία, ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα και βοηθουν στην πέψη και απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών.

Η λακτοφερίνη είναι μια γλυκοπρωτεϊνη που περιέχει 703 αμινοξέα. Έχει την ικανότητα να προσδένει στον σίδηρο παίζοντας σημαντικό ρόλο στην απορρόφηση του σιδήρου και έχει αποδειχθεί ότι ενισχύει συνολικά το ανοσοποιητικό σύστημα.

Η Λεβάντα χρησιμοποιείται για ανακούφιση από ημικρανίες, πονοκεφάλους (ιδιαίτερα όταν σχετίζονται με στρες), ιλίγγους αλλά και κατά της αϋπνίας. Επίσης έχει την ιδιότητα να τονώνει τα νεύρα και είναι ηρεμιστική σε περιπτώσεις ευερεθιστότητας, μελαγχολίας και σε νευρώσεις. Ακόμα, έχει καρδιοτονωτική δράση που ρυθμίζει το κυκλοφορικό σύστημα και μειώνει την ταχυπαλμία.

Η Λευκή Ελάτη (Abies alba Mill.) είναι ένα αειθαλές κωνοφόρο της οικογένειας Pinaceae, ενδημικό στα ορεινά δάση της Κεντρικής και Νότιας Ευρώπης. Χρησιμοποιείται παραδοσιακά στη φυτοθεραπεία για την ανακούφιση του βήχα, της βρογχίτιδας και των ρευματικών πόνων, χάρη στις αντισηπτικές και αποχρεμπτικές ιδιότητές της. Το αιθέριο έλαιό της, πλούσιο σε πινένιο και καμφένιο, αξιοποιείται για εισπνοές και αλοιφές. Ένα εντυπωσιακό χαρακτηριστικό της είναι η ικανότητά της να αντέχει σε ψυχρά κλίματα, σχηματίζοντας πυκνά, μεγαλοπρεπή δάση.

Ο Λιναρόσπορος είναι η πλουσιότερη πηγή Ω3 λιπαρών οξέων. Περιέχει επίσης μικροδιατροφικά, όπως β-καροτένιο, β-σιτοστερόλη, λεκιθίνη, αμινοξέα,ασβέστιο,κάλιο, θείο, μαγνήσιο, φώσφορ, ψευδάργυρο και βιταμίνες Β1,Β2, Β3, Β5 και Ε. Έχει υψηλή περιεκτικότητα σε ίνες, λινάνες και λιγνάνια. Το εκχύλισμα των σπόρων είναι εξαιρετικό για την ανακούφιση του ερεθισμένου εντέρου και τη δυσκοιλιότητα.

Η Λιπάση διασπά το λίπος από τις τροφές σε διγλυκερίδια, τριγλυκερίδια, ελεύθερα λιπαρά οξέα, γλυκερίνη και διάφορες άλλες ομάδες λιπιδίων. Η πέψη των λιπιδίων συμβαίνει κυρίως στο λεπτό έντερο και σε μικρότερο βαθμό στο στομάχι. Υδρολύει τα τριγλυκερίδια (τα πιο συνηθισμένα λιπαρά της διατροφής μας) σε μικρότερα γλυκερίδια και ελεύθερα λιπαρά οξέα. Είναι αποτελεσματικό λιποδιαλυτικό ένζυμο που ενεργοποιείται σε όξινα περιβάλλοντα. Μετριέται σε LU (Lipase Units).

Ο Λυκίσκος έχει χρησιμοποιηθεί ιατρικά από πολλές φυλές Ινδιάνων της Β.Αμερικής σαν υπνωτικό και παυσίπονο και από τον 17ο αι. καθιερώθηκε και στην Ευρώπη ως επίσημο φαρμακευτικό φυτό. Περιέχει ρητινώδεις και πικρές ουσίες (humulon,lupilon), αλκαλοειδή (lupuline) και πτητικές ουσίες. Μέσω των πτητικών και της λουπουλίνης, ο Λυκίσκος έχει την ιδιότητα να ηρεμεί το κεντρικό νευρικό σύστημα. Είναι ένα φυτό που ηρεμεί και ρυθμίζει το ορμονικό σύστημα, είναι σπασμολυτικό και έχει παυσίπονη δράση.

Το Λυκοπένιο ανήκει στην οικογένεια των καροτενοειδών και είναι μια φυσική, λιποδιαλυτή κόκκινη χρωστική. Έχει μεγάλη αντιοξειδωτική δράση, αποτρέπει δηλαδή την καταστρεπτική δράση της περίσσειας των ελεύθερων ριζών. Η Λυκοπένη δίνει το κόκκινο χρώμα στην ώριμη ντομάτα, υπάρχει στα καρότα, στα βρείκοκα και στις κόκκινες πιπεριές.

Η Λυσίνη σε συνδυασμό με υψηλές δόσεις βιταμίνης C έχει προταθεί από τον Dr. Linus Pauling ως φάρμακο για την καρδιοπάθεια, διότι μειώνει την Lp (a[λιποπρωτεΐνη (α)], που προκαλεί αθηροσκλήρωση.

Το μαγγάνιο είναι απαραίτητο για την κανονική λειτουργία του μεταβολισμού και του ανοσοποιητικού συστήματος. Συμμετέχει στην ενεργοποίηση ενζύμων που είναι σημαντικά για την παραγωγή ενέργειας και τη μετατροπή τροφίμων για τον οργανισμό.Καλές πηγές μαγγανίου είναι τα φρούτα και τα λαχανικά, κυρίως το σπανάκι, καθώς και ορισμένα θαλασσινά.

Η Μαγιά Μπύρας είναι μια εξαιρετική πηγή διαφόρων θρεπτικών συστατικών, όπως τις βιταμίνες Β (θειαμίνη, ριβοφλαβίνη, νιασίνη, πυριδοξίνη, παντοθενικό οξύ, φυλλικό οξύ, B12 και βιοτίνη) αλλά ιχνοστοιχείων όπως χρώμιο και σελήνιο. Επίσης, περιέχει β-γλυκάνες, ριβονουκλεϊκό οξύ (RNA), παρά-αμινοβενζοϊκό οξύ και μυο-ινοσιτόλη.

Το Μαγνήσιο είναι το δεύτερο μετά το κάλιο πιο άφθονο ενδοκυτταρικό κατιόν, Είναι απαραίτητο στοιχείο στη διατροφή του ανθρώπου και εμπλέκεται σε ένα εύρος βιολογικών λειτουργιών , όπως την παραγωγή κυτταρικής ενέργειας, τη σύνθεση των νουκλεϊκών οξέων και των πρωτεϊνών, τη διατήρηση της σταθερότητας της κυτταρικής μεμβράνης, τη μυϊκή σύσπαση, την αγωγιμότητα των νεύρων, τη ρύθμιση του αγγειακού τόνου και πολλές άλλες.

Ο Μαϊντανός είναι πλούσιος σε βιταμίνες Α και C. Περιέχει το φλαβονικό apigenin, το οποίο μειώνει τις αλλεργικές αντιδράσεις και είναι αποτελεσματικό αντιοξειδωτικό. Περιέχει επίσης πηκτίνη, τανίνη και μεγάλη ποικιλία σε μεταλλικά άλατα, όπως κοβάλτιο, σίδηρο, ιώδιο, μαγνήσιο, μαγγάνιο, φώσφορο, κάλιο, νάτριο και θειάγι. Βελτιώνει την πέψη και διεγείρει τη λειτουργία του θυρεοειδούς και των επινεφριδίων και βελτιώνει τον μεταβολισμο. Ο Μαϊντανός είναι διουρητικό βότανο βοηθώντας στη νεφρική λειτουργία.

Η σκόνη από Μάνγκο, γνωστή και ως “αμτσούρ”, έχει υψηλή θρεπτική και φαρμακευτική αξία. Είναι πλούσια σε βιταμίνες Α, C και Ε, αντιοξειδωτικά, φυτικές ίνες, κάλιο και μαγνήσιο, συμβάλλοντας έτσι στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, τη βελτίωση της πέψης και τη διατήρηση της υγείας του δέρματος. Οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες βοηθούν επίσης στην καταπολέμηση των ελεύθερων ριζών, μειώνοντας τον κίνδυνο χρόνιων ασθενειών.

Τα φαρμακευτικά Μανιτάρια έχουν μια πολύ μακρά ιστορία χρήσης στην Ασία, την Ευρώπη και τη Ρωσία. Ταξινομικά, είναι κυρίως βασιδιoμύκητες με αρκετά είδη ασκομυκήτων. Τα πιο μελετημένα συστατικά των ιατρικών μανιταριών είναι πολυσακχαρίτες, τριτερπενοειδή, νουκλεοσίδια, εργοστερόλη, λιπαρά οξέα, πρωτεΐνες/πεπτίδια και ιχνοστοιχεία. Λόγω της μεγάλης δραστηριότητας αυτών των συστατικών πολλοί επαγγελματίες υγείας θεωρούν τα φαρμακευτικά μανιτάρια ως πολλαπλά συμπληρώματα, παρόμοια με τις πολλαπλές βιταμίνες και τα μέταλλα.

Οι Ρωμαίοι εκτιμούσαν πολύ τον Μάραθο. Ο Πλίνιος του έδωσε την ονομασία foeniculum πιθανον επειδή το αποξηραμένο βότανο μοιάζει με ξερό χόρτο-λατινικά ”foenum”. Ο Διοσκουριδης αναφέρει: “Όταν πίνεται με κρύο νερό μαλακώνει τη δυσφορία και τη θερμότητα του στομάχου”. Ο Mάραθος συνίσταται για τις φλεγμονές της αναπνευστικής οδού και τις γαστρεντερικές ενοχλήσεις. Οι καρποί και έλαιό του έχουν σπασμολυτική και ηρεμιστική δράση.

Όταν το πιπέρι ήταν άγνωστο ακόμα στην Ευρώπη, το καρύκευμα που χρησιμοποιείτο ήταν το οι σπόροι του Nigella Sativa. Προέρχεται από τις νοτιοδυτικές περιοχές της Ασίας και καλλιεργούσαν ευρέως την εποχή του Καρλομάγνου. Το Μαύρο Κύμινο είναι ευεργετικό για τη λειτουργία της χολής και για τα στομαχικά υγρά, βοηθώντας στην πέψη. Το Εκχύλισμα Μαύρου Κύμινου δυναμώνει το αμυντικό σύστημα του πεπτικού, καταπολεμά τις φλεγμονές στα τοιχώματα του εντέρου και είναι αντιοξειδωτικό.

Το Μελισσόχορτο χρησιμοποιείται στην θεραπευτική περισσότερο από δύο χιλιετίες. Ο Πλίνιος και ο Διοσκουρίδης ήταν οι πρώτοι που ανέφεραν τη θεραπευτική χρήση του και ήταν επίσης αγαπητό από τους Άραβες γιατρούς του Μεσαίωνα. O Jakob Theodor Tabernaemontanus γράφει σχετικά με τα φύλλα του μελισσόχορτου: ” ζεσταίνουν το στομάχι και ενισχύουν την πέψη.. απομακρύνουν κάθε λύπη και φόβο και χαρίζουν ευχάριστα όνειρα…εναντίον της εξασθένησης και της αδυναμίας της καρδιάς.”

Το εκχύλισμα από το φυτό μπαμπού περιέχει ένα πολύ υψηλό ποσοστό πυριτικού οξέως – το οποίο ασκεί μια λειτουργία ανάπλασης στα οστά και στο συνδετικό ιστό και συνδυάζεται άριστα με το ασβέστιο. Ο συνδυασμός αυτός έχει μεγάλη σημασία σε σχέση με την σταθερότητα και την ευλυγισία των οστών – όταν ασκείται πίεση με ένα πάτημα, κίνηση, κάμψη ή στροφή στο κινητικό σύστημα. Η επάρκεια πυριτικού οξέως είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για τα οστά, για την αποτελεσματική μεταφορά του ασβεστίου στα οστά.

Η Μπεταΐνη είναι μια φυσική ένωση που βρίσκεται σε τρόφιμα όπως τα παντζάρια και το σπανάκι και έχει σημαντική θρεπτική και φαρμακευτική αξία. Συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων της ομοκυστεΐνης στο αίμα, προωθώντας την καρδιαγγειακή υγεία, και υποστηρίζει την ηπατική λειτουργία και την αποτοξίνωση. Επίσης, βελτιώνει την πέψη αυξάνοντας την παραγωγή υδροχλωρικού οξέος στο στομάχι.

Ο Μύρτιλλος (Billbery) γνωστός και ως Φίγγι περιέχει ανθοκυανοσίδες που ασκούν χαλαρωτική δράση στα αγγεία, αραιώνουν το αίμα (μειώνουν τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων) και τα κάνουν να κινείται ευκολότερα, μειώνοντας την πίεση στα τοιχώματα των αγγείων. Επιπλέον, ενισχύουν τη δομή του κολλαγόνου ενισχύοντας τα τοιχώματα των αγγείων, αποτρέποντας το σχηματισμό ανευρυσμάτων. Σταθεροποιεί τα τοιχώματα ιδίως των τριχοειδών αγγείων, μειώνει την ευπάθειά τους και προάγει την επιδιόρθωσή τους. Επιδρά θετικά στη φυσιολογική λειτουργία των οφθαλμών.

Το Έαιο Νυχτολούλουδου προέρχεται από το φυτό primula και περιέχει περίπου 105 γ- λινολενικό όξύ, ω-3 λιπαρό οξύ. Προλαβαίνει την αρτηριοσλήρωση, ορισμένα καρδιακά νοσήματα και τη σκλήρυνση κατά πλάκας. είναι εξαιρετικά αποτελεσματικό σε προεμμηνορυσιακό σύνδρομο και στην εμμηνόπαυση, διότι επιταχύνει την παραγωγή οιστρογόνων.Τελευταίες έρευνες έδειξαν οτι είναι αποτελεσματικό και στην ψωρίαση, καθώς καταστέλλει τις φλεγμονές, Επίσης, βοηθά το δέρμα να γίνει ελαστικό και απαλό, ενώ μπορεί να αποτρέψει το σπάσιμο των νυχιών και είναι βοηθητικό στην ακμή και στο έκζεμα.

Η Οκτακοζανόλη είναι η δραστική ουσία του σιτέλαιου. Έρευνες έχουν δείξει ότι μπορεί να αυξήσει την ενέργεια και να επιδράσει θετικά στον νευρομυϊκή σύναψη. Βοηθά στην αύξηση της δύναμης, της αντοχής και της ζωτικότητας σε άτομα που ασχολούνται με φυσικές δραστηριότητες και σε αθλητές. Επίσης μπορεί πιθανόν να βελτιώσει νευρομυϊκές καταστάσεις που συνδέονται με μυϊκή δυστροφία, σκλήρυνση κατά πλάκας κ.λπ.

Η Ορνιθίνη παράγεται από στον οργανισμό από την αργινίνη. Είναι απαραίτητη για τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, αποτοξινώνει το ήπαρ από την αμμωνία, βοηθάει στην επούλωση και αποκατάσταση των ιστών που έχουν υποστεί κάποια βλάβη και στην έκκριση της αυξητικής ορμόνης.

Το Παντοθενικό οξύ , ή αλλιώς Β5, είναι απαραίτητο για τον ανθρώπινο οργανισμό και εμπλέκεται σε διάφορες βιολογικές διεργασίες, όπως ο μεταβολισμός των λιποειδών, των πρωτεϊνών και των ζαχάρων. Επίσης έχει σημαντικό ρόλο στον σχηματισμό των μεμβρανών των κυττάρων και ορισμένων νευροδιαβιβαστών. Συμβάλλει στην καλή λειτουργία του νευρικού και του ανοσοποιητικού συστήματος, είναι απαραίτητο για τη δημιουργία της κορτιζόνης, της χοληστερίνης, της αιμογλοβίνης και των βιταμινών Α, D, Β12. Το Παντοθενικό οξύ ανεβάζει την καλή χοληστερίνη, ενισχύει τη δράση της αδρεναλίνης και προστατεύει τον οργανισμό από τις λοιμώξεις.

Η Παπάγια είναι ο καρπός του τροπικού αειθαλούς δενδρυλλίου Carica papayan της Οικογένειας των Καρικιδών. Είναι γνωστό και ως πεπενόδεντρο και συναντάται κυρίως στην Κολομβία. Στα φύλλα του φυτού και στα άγουρα φρούτα του βρίσκονται άσπροι γαλακτεροί χυμοί που έχουν φαρμακευτικές ιδιότητες. Περιέχουν ένα πρωτεολυτικό ένζυμο την παπαΐνη, που διασπά τις πρωτεΐνες σε πρωτεϊνικά πεπτίδια και αμινοξέα, βοηθώντας στην πέψη, ενώ έχει και αντιπαρασιτικές ιδιότητες. Οι Ινδιάνοι της Αμερικής το χρησιμοποιούσαν για την επούλωση τραυμάτων ενώ μαλάκωναν το κρέας τυλίγοντάς το με φύλλα παπάγιας.

Η Παπαΐνη είναι ένα πρωτεολυτικό ένζυμο προερχόμενο από το φρούτο Carica papaya. Υδρολύει πρωτεΐνες σε μικρότερα πεπτίδια και αμινοξέα. Τα ένζυμα φρούτων, όπως η παπαΐνη, βοηθούν στην πέψη των πρωτεϊνών, συμβάλλουν στη διάσπαση και την αποβολή των υπολειμμάτων της τροφής, καθώς και στην αποβολή υγρών από τους ιστούς. Είναι ευαίσθητα μόρια που η δράση τους εξαρτάται από το ph του οργανισμού, από τη θερμοκρασία και άλλους παράγοντες. Σημαντικό στοιχείο για τη σωστή δράση τους είναι η γνώση της βιοδιαθεσιμότητας, της χρονοβιολογίας και του σωστού συνδυασμού τους.

Η Πασιφλώρα είναι αυτοφυές της Αμερικανικής ηπείρου. Η Ινδιάνικη παραδοσιακή λαϊκή ιατρική χρησιμοποιούσε το φυτό σαν τονωτικό και παυσίπονο. Περιέχει φλαβονικά τα οποία είναι δραστικές ηρεμιστικές ουσίες, που δεν λειτουργούν συσσωρευτικά και δεν προκαλούν υπνηλία. Η Επιτροπή Ε υποστηρίζει τη χρήση της πασιφλώρας στη νευρική ανησυχία, την ένταση και την ευερεθιστότητα καθώς και στις διαταραχές του ύπνου.

Το Πεντάνευρο και ο φλοιός του συνιστώνται για καταστάσεις που είναι απαραίτητη η σωστή λειτουργία του εντέρου και βοηθάει στα συμπτώματα του ευερέθιστου εντέρου και της διάρροιας. Σε πολλές κλινικές μελέτες αποδείχθηκε οτι η λήψη του πεντάνευρου στη δυσκοιλιότητα είχε ως αποτέλεσμα τη βελτίωση της συχνότητας της λειτουργίας του εντέρου ενώ παράλληλα σε μελέτες σε ασθενείς με ακράτεια του εντέρου, η λήψη του πεντάνευρου έφερε βελτίωση των συμπτωμάτων.

Η πηκτίνη κίτρου είναι ένας φυσικός πολυσακχαρίτης που βρίσκεται στη φλούδα των εσπεριδοειδών. Ωφελεί τον οργανισμό βελτιώνοντας την πέψη, μειώνοντας τα επίπεδα χοληστερόλης και βοηθώντας στη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα.

Οι πικρές ουσίες ενισχύουν την παραγωγή πεπτικών ενζύμων και χολής. Βοηθούν στην ανακούφιση της δυσπεψίας και άλλων πεπτικών προβλημάτων, έχουν συχνά ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες προστατεύοντας τα κύτταρα από τις βλάβες που προκαλούνται από τις ελεύθερες ρίζες. Ακόμα, οι πικρές ουσίες ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα και βοηθούν στη ρύθμιση της όρεξης, καθιστώντας τις χρήσιμες για τη διαχείριση του βάρους.

Οι πολυφαινόλες είναι φυτικές ενώσεις με ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Προστατεύουν τα κύτταρα από την οξειδωτική βλάβη, μειώνοντας τη φλεγμονή και συμβάλλοντας στην πρόληψη χρόνιων ασθενειών όπως οι καρδιοπάθειες και ο καρκίνος.

Οι Προανθοκυανιδίνες είναι ένα μείγμα αντιοξειδωτικών μορίων που προέρχεται από τους σπόρους του σταφυλιού και από τον φλοιό των πεύκων. Είναι γνωστές για τις ισχυρές αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες, οι οποίες βοηθούν στην προστασία των κυττάρων από τη βλάβη που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες, συμβάλλοντας έτσι στη μείωση του κινδύνου για χρόνιες ασθένειες. Οι προανθοκυανιδίνες μπορούν να βελτιώσουν την υγεία των αιμοφόρων αγγείων και την κυκλοφορία του αίματος. Μελέτες έχουν δείξει ότι μπορούν να ενισχύσουν τα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων, να βελτιώσουν την ελαστικότητά τους και να μειώσουν την πιθανότητα σχηματισμού θρόμβων.

Η Πρόπολη είναι μια κολλώδης ουσία που συλλέγουν οι μέλισσες από τα φυτά και μαζί με το κερί τη χρησιμοποιούν για να φτιάξουν την κηρήθρα. Είναι εξαιρετική για βακτηριακές μολύνσεις, καθώς ενεργοποιεί τα φαγοκύτταρα που καταστρέφουν τα βακτήρια. Είναι δραστική στις φλεγμονές των μεμβρανών του στόματος και του φάρυγγα. Η Πρόπολη ενδείκνυται για τον ξηρό βήχα, τη δυσοσμία του στόματος, τις αμυγδαλές, τα έλκη, την ακμή, την επούλωση του δέρματος και την ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος.

Οι Πρωτεάσες είναι ένζυμα που διασπούν τις πρωτεΐνες σε μικρότερα πεπτίδια ή αμινοξέα. Παίζουν σημαντικό ρόλο σε πολλές βιολογικές διεργασίες. Βοηθούν στη διάσπαση των πρωτεϊνών των τροφίμων στο πεπτικό σύστημα, καταστρέφουν παλιές ή δυσλειτουργικές πρωτεΐνες μέσα στα κύτταρα, συμμετέχουν στη διάσπαση των πρωτεϊνών των παθογόνων οργανισμών. Δρουν σε όξινο ph και η δράση τους ενισχύεται από τη παπαΐνη και βρωμελίνη.

Με αντιοξειδωτικές, αντιγηραντικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, η Ρεσβερατρόλη μειώνει τις φλεγμονές, βελτιώνει την μικροκυκλοφορία των ιστών και προάγει την ποιότητα του αγγειακού τοιχώματος. Η δράση της σχετίζεται με την ενεργοποίηση μια ομάδας πρωτεϊνών γνωστές ως σιρτουίνες, οι οποίες θεωρείται οτι επιμηκύνουν τη ζωή του κυττάρου, παρέχοντάς του τον απαραίτητο χρόνο να επισκευάσει τις βλάβες στο DNA που προκαλούνται καθώς αυτό γερνάει.

Η Ριβοφλαβίνη (Vit B2) είναι απαραίτητη για τον μεταβολισμό των ζαχάρων, των πρωτεϊνών, των λιποειδών και του σιδήρου.Με τη βοήθειά της αναπτύσσονται τα νευρικά κύτταρα, σχηματίζονται τα αιμοσφαίρια και η αδρεναλίνη. Έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, είναι αποτελεσματική στις ημικρανίες ενώ είναι πιθανή η αντι-αθηροσκληρωτική της δράση.

Η Ροδιά είναι από τα παλαιότερα γνωστά φαρμακευτικά φυτά. Ο Ιπποκράτης το μνημονεύει ως ιατρικό ενώ ο Πέρσης ιατροφιλόσοφος Αβικέννας αναφέρει: ”Αν το πρωί τρως ρόδια, το μεσημέρι φαγητό γαρνιρισμένο με κρεμμύδι και το βράδυ τρως μέλι, το αίμα σου θα είναι καθαρό σαν δάκρυ”.Το Εκχύλισμα από Ρόδι είναι πλούσιο σε βιταμίνες Α, C, E, Σίδηρο, Κάλιο και αντιοξειδωτικές φυτοχημικές ουσίες όπως πολυφαινόλες. Το Ρόδι είναι πλούσιο σε τρεις διαφορετικές μορφές αντιοξειδωτικών ουσιών. Περιέχει τανίνες, ανθοκυανίνες και ελλαγικό οξύ. Έχει ισχυρή αντιοξειδωτική δράση και καταπολεμά τις ελεύθερες ρίζες. Εκτός από τις καρδιοπροστατευτικές, αντικαρκινικές και αντιμικροβιακές ιδιότητες προάγει σημαντικά την επούλωση πληγών και βλαβών των ιστών. Το Εκχύλισμα από Ρόδι είναι ένα μέσο αποτελεσματικό για την επιβράδυνση της διαδικασίας γήρανσης.

Ο Σαμπούκος θεωρείται ένα από τα αρχαιότερα και δημοφιλέστερα θεραπευτικά φυτά. Τα άνθη του έχουν πολύπλοκη φυτική σύνθεση, περιέχουν τα γλουκονικά σαμπουνιγρίνη και αλδερίνη, ρουτινοειδέις ουσίες,και οργανικά οξέα όπως το βαλερινιακό, μηλικό και χλορογενικό οξυ, χολίνη, καροτίνη κ.α. Χρησιμοποιείται ως αποχρεμπτικό, για τη γρίπη, τη βρογχίτιδα, το κοινό κρυολόγημα, καταρροή και εμπύρετες ασθένειες. Τα άνθη του Σαμπούκου προκαλούν έντονη εφίδρωση αντιστρέφοντας τα συμπτώματα του κρυολογήματος.

Το Σελήνιο είναι ένα απαραίτητο ιχνοστοιχείο. Προστατεύει τις μεμβράνες των κυττάρων και τα ερυθρά αιμοσφαίρια από τις καταστροφές που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες, ενισχύοντας έτσι το ανοσοποιητικό σύστημα. Συμμετέχει στο μεταβολισμό των θυροειδικών ορμονών και των προσταγλανδινών και επηρεάζει ευνοϊκά τη λειτουργία του ήπατος και τη σύνθεση των πρωτεϊνών.

Η Επιτροπή Ε και η ESCOP υποστηρίζουν τη χρήση φύλλων συμήδας για τη διέκπλυση σε περίπτωση βακτηριακών και φλεγμονωδών νόσων της ουροφόρου οδού, ψαμμίασης των νεφρών και για την υποστηρικτική αντιμετώπιση των ρευματικών ενοχλημάτων

Η ανεπάρκεια Σιδήρου έει ως άμεση συνέπεια την εμφάνιση αναιμίας, η οποία χαρακτηρίζεται από ελαττωμένη ποσότητα αιμοσφαιρίνης στο αίμα και συνεπώς ελλιπη οξυγόνωση διαφόρων ιστών. Τα πρώτα συμπτώματα της αναιμίας είναι κούραση, έλλειψη αντοχής και χλωμάδα. Οι τυπικές συνέπειες της χρόνιας ανεπάρκειας όμως είναι η κίρρωση του ήπατος, η κιτρινόμαυρη απόχρωση του δέρματος, ο διαβήτης, οι καρδιακές παθήσεις, οι αρρυθμίες κ.α. Η ικανότητα βιοαπορρόφησης του σιδήρου από τον ανθρώπινο οργανισμό ελαττώνεται με την πάροδο της ηλικίας και οι περισσότεροι ηλικιωμένοι βρίσκονται στα όρια της ανεπάρκειας.

Το Γαϊδουράγκαθο περιέχει ενεργά βιοφλαβονοειδή όπως η Σιλυμαρίνη και η Σιλυβινίνη. Η σιλυμαρίνη έχει δείξει προστατευτική δράση εναντίον πολλών βλαπτικών για το ήπαρ επιδράσεων. Ενισχύει την κυτταρική μεμβράνη, έτσι ώστε οι τοξικές ουσίες να μην μπορούν να διεισδυσουν τόσο εύκολα στο εσωτερικό του κυττάρου και διεγείρει επιπλέον την ικανότητα αναγέννησης των ηπατικών κυττάρων. Η Σιλυβινίνη είναι ιδιαίτερα δραστική εναντίον τοξικών ουσιών του φαλλοειδούς αμανίτη.

Με τον όρο Σιρτουίνες ονομάζουμε μια ομάδα εφτά εξειδικευμένων πρωτεϊνών που εμπλέκονται σε μεγάλο βαθμό στην γήρανση και τις μεταβολικές διαταραχές. Με την πάροδο της ηλικίας οι σιρτουίνες μειώνονται με αποτέλεσμα την επιτάχυνση της γήρανσης και την εμφάνιση διάφορων χρόνιων ασθενειών. Έρευνες δείχνουν ότι η αύξηση των επιπέδων των σιρτουινών σταθεροποιεί τα τελομερή, μειώνει τις βλάβες στο DNA και προστατεύει από ασθένειες που συνήθως εμφανίζονται με την πάροδο της ηλικίας.

Το Σιτέλαιο περιέχει 80% ακόρεστα λιπαρά οξέα, ελαϊκό οξύ, λινελαϊκό οξύ και λινολενικό οξύ. Είναι πηγή βιταμίνης Ε σε φυσική μορφή, με ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες που καταπολεμούν τις ελεύθερες ρίζες και ενισχύουν τον οργανισμό. Συμβάλλει στην ομαλή λειτουργία της αναπαραγωγής, ομορφαίνει την επιδερμίδα και ρυθμίζει τις καύσεις και την καλή λειτουργία της καρδιάς και των μυών. Περιέχει Β1, Β2, Β3, Β5, Β6 και οκτακοζανόλη, η οποία βελτιώνει την αντοχή, τονώνει τον καρδιακό μυ και επιταχύνει τον χρόνο αντίδρασης, χρησιμοποιείται από αθλητές για ενέργεια, σφρίγος, αντοχή, υγιή αντίδραση, επίσης σε περιπτώσεις πολλαπλής σκλήρυνσης, δυσλειτουργίας μυών. Στην εγκυμοσύνη μειώνει τα ποσοστά αποβολών, πρόωρων γεννήσεων, προεκλαμψίας

To μάκα (Lepidium meyenii) είναι ρίζα που φύεται στα μεγάλα υψόμετρα των Περουβιανών Άνδεων, σε περιοχές όπου λίγα φυτά μπορούν να αναπτυχθούν. Για τους πληθυσμούς των Άνδεων αποτελούσε παραδοσιακά τρόφιμο αντοχής, πολύτιμο σε ένα περιβάλλον με ψύχος, έντονη ηλιακή ακτινοβολία και φτωχά εδάφη. Ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι η μάκα εμφανίζεται σε διαφορετικούς χρωματικούς τύπους, όπως κίτρινη, κόκκινη και μαύρη, με κάθε τύπο να έχει ιδιαίτερο φυτοχημικό προφίλ.

Το μείγμα σκόνης (ανανάς, παπάγια) περιέχει φυσική δόση ενζύμων που διασπά πρωτεΐνες, συμβάλλοντας έτσι με ωφέλιμο τρόπο στη διατροφή. Τα φρέσκα φρούτα έχουν πλούσια ένζυμα (κυρίως βρωμελαΐνη και παπαΐνη) με ουσιαστική υποστήριξη του πεπτικού συστήματος μετά από πλούσια γεύματα. Η σκόνη παπάγιας χρησιμοποιείται κυρίως λόγω της σταθερότητάς της σε ένζυμα, κάνοντας πιο μαλακό το κρέας και διατηρώντας τις πρωτεΐνες του. Τα πεπτικά ένζυμα αυτά έχουν μεγάλη δράση στη διάσπαση της τροφής αυξάνοντας τη δυνατότητα μεταβολισμού των τροφών. Ειδικά η βρωμελαΐνη καίει 800 φορές το βάρος της σε λίπος αυξάνοντας τις λιποδιαλυτικές ιδιότητες.

Περιέχει γλυκοζαμίνη και χονδροϊτίνη, συστατικά που υποστηρίζουν την υγεία των χόνδρων και βελτιώνουν την κινητικότητα των αρθρώσεων. Έχει αποδειχθεί ότι βοηθά στη μείωση του πόνου και της φλεγμονής σε περιπτώσεις οστεοαρθρίτιδας και άλλων αρθριτικών παθήσεων.

Τα σπαράγγια έχουν αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, ενεργοποιούν τον μεταβολισμό και αυξάνουν τη νεφρική λειτουργία. Έχουν ισχυρές διουρητικές ιδιότητες, συμβάλλοντας στην απομάκρυνση τοξινών από το σώμα, στην κατακράτηση υγρών και στη μείωση των οιδημάτων στα κάτω άκρα, στο ήπαρ και στη χολή. Η κατανάλωση τους μπορεί να προάγει την καλή εντερική υγεία, να βοηθήσει στη διαχείριση της δυσκοιλιότητας και να συμβάλλει στη διατήρηση της ισορροπίας των καλών βακτηρίων στο έντερο.

Η Σπιρουλίνα αποτελείται από 60% περίπου πρωτεΐνη. ανάμεσα στα αμινοξέα των πρωτεϊνών της, υπάρχουν οχτώ απαραίτητα , τα οποία βελτιώνουν τις λειτουργίες του εγκεφάλου και του κεντρικού νευρικού συστήματος. Περιέχει επίσης λιπαρά οξέα, γ-λινολενικό και λινελαϊκό, βιταμίνες Β1, Β2, Β6, Β12, β-καροτένιο και φολικό οξύ. Είναι πλούσια σε σίδηρο και για αυτό αποτελεί σημαντικό διατροφικό συμπλήρωμα για τους χορτοφάγους. Η Σπιρουλίνα περιέχει σημαντικά ιχνοστοιχεία και αντιοξειδωτικά, όπως η λουτεϊνη και η ζεαξανθίνη, που βρίσκονται στην ωχρα κηλίδα και προστατεύουν από την υπεριώδη ακτινοβολία.

Οι βιταμίνες B είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη του ανθρώπινου οργανισμού, καθώς παίρνουν μέρος στο μεταβολισμό των υδατανθράκων, των λιποειδών και των πρωτεϊνών. Είναι απαραίτητες για την καλή κατάσταση των ερυθρών αιμοσφαιρίων, των νεύρων, των μαλλιών, του πεπτικού συστήματος και για την ομαλή λειτουργία ορισμένων αδένων και του νευρικού συστήματος. Απαραίτητες ουσίες για την αξιοποίηση των βιταμινών B είναι η χολίνη, h ινοσιτόλη, και το παρα-αμινοβενζοϊκό οξύ (PABA).

Η Ταυρίνη είανι ένα συστατικό των χολικών οξέων. Χρησιμεύει στην απορρόφηση των λιπών και των λιποδιαλυτών βιταμινών από τον ανθρώπινο οργανισμο. Είναι σημαντική για τον μεταβολισμό στα κύτταρα του νευρικού συστήματος και των μυών. Ακόμα, ομαλοποιεί τους χτύπους της καρδιάς και επηρεάζει την απελευθέρωση των νευροδιαβιβαστών.

Το Τζίντζερ ( Zingiber officinale) χρησιμοποιείται παραδοσιακά για την αντιμετώπιση της ναυτίας, της δυσπεψίας και των εμετών. Είναι αντιφλεγμονώδες, μικροβιοκτόνο και έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, ενισχύοντας το ανοσοποιητικό σύστημα. Είναι αποτελεσματικό παυσίπονο στην οστεοαρθρίτιδα και στην ρευματοειδή αρθρίτιδα, απαλύνοντας τις φλεγμονές.

Τα φύλλα της Τσουκνίδας περιέχουν αμμωνία, οξικό και φορμικό οξύ, γλουκονικές και αντιβιοτικές ουσίες, βιταμίνες Β-2,προβιταμίνη Α, βιταμίνη C και βιταμίνη Κ, σίδηρο, ισταμίνη, ασετιλκολίνη, σεροτονίνη και πολλά άλλα. Έχει στυπτικές, διουρητικές και τονωτικές ιδιότητες, ελέγχει τις αιμορραγίες και καθαρίζει τον οργανισμό από τις τοξίνες. Ο Ιπποκράτης αριθμεί την Τσουκνίδα ανάμεσα στα φυτά ”πανάκεια” και σήμερα 2500 χρόνια μετά, είναι δύσκολο να το αμφισβητήσει κανείς. Η Τσουκνίδα είναι από τα πιο χρήσιμα φαρμακευτικά φυτά, που δεν χρειάζεται να ψάξουμε στη άκρη του κόσμου για να το βρούμε και η χρήση της δεν παρουσιάζει καμιά παρενέργεια.

Η Τυροσίνη παράγεται στο σώμα μας από το αμινοξύ φαινυλανίνη, το φολικό οξύ και τη Β6. Είναι πρόδρομος χημική ένωση της αδρεναλίνης και των νευροδιαβιβαστών νορεπινεφρίνη και ντοπαμίνη, οι οποίοι μεταφέρουν μέσω των κυττάρων του νευρικού συστήματος μηνύματα από και προς τον εγκέφαλο.Επίσης, Τυροσίνη χρησιμοποιεί και ο θυρεοειδής αδένας για να παράγει τη θυροξίνη, μια ορμόνη που βοηθάει το μεταβολισμό και τη σωστή ανάπτυξη. Ακόμα, η Τυροσίνη σχετίζεται με την παραγωγή μελανίνης, η οποία προφυλάσσει το δέρμα από την υπεριώδη ακτινοβολία. Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει οτι η Τυροσίνη μπορεί να βελτιώσει τη μνήμη, την ικανότητα αυτοσυγκέντρωσης και την ομαλοποίηση της διάθεσης.

Το Υαλουρονικό οξύ εξασφαλίζει ενυδάτωση και μηχανική ενδυνάμωση, δηλαδή ελαστικότητα, αντοχή και ανθεκτικότητα. Προστατεύει και λιπαίνει τις ίνες της ελαστίνης και ρυθμίζει την παραγωγή και ποιότητα του αρθρικού υγρού. Παίζει σημαντικό ρόλο σε όλα τα στάδια της επούλωσης από φθορά ή τραυματισμό. Συμβάλλει στην εξουδετέρωση των ελεύθερων ριζών και ευνοεί την αναδόμηση των ινών του κολλαγόνου.

Το Υδρολυμένο Κολλαγόνο έχει κάποιες λιγότερο γνωστές αλλά εξαιρετικά ενδιαφέρουσες ιδιότητες. Έρευνες δείχνουν ότι, εκτός από τα δερματικά οφέλη, μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα του ύπνου λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς του σε γλυκίνη, ένα αμινοξύ που προάγει τη χαλάρωση. Επίσης, βοηθά στη διατήρηση της υγείας του εντέρου, ενισχύοντας το εντερικό τοίχωμα, γεγονός που το καθιστά χρήσιμο σε παθήσεις όπως το σύνδρομο διαρρέοντος εντέρου.

Το υπεροξείδιο της δισμουτάσης (SOD) είναι ένα ένζυμο που παίζει σημαντικό ρόλο στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες, μετατρέποντας τις επιβλαβείς ελεύθερες ρίζες υπεροξειδίου σε οξυγόνο και υπεροξείδιο του υδρογόνου. Ιατρικά, η SOD χρησιμοποιείται στη θεραπεία φλεγμονωδών ασθενειών όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα και η φλεγμονή του εντέρου, καθώς και στην αντιγήρανση και στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ακτινοβολίας και της χημειοθεραπείας. Επιπλέον, διερευνάται η χρήση της σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες, όπως η Μυατροφική Πλευρική Σκλήρυνση (ALS).

Η Φαινυλαλανίνη είναι ένα απαραίτητο αμινοξύ που αποτελεί πρόδρομη ουσία του σχηματισμού των νευροδιαβιβαστών ντοπαμίνη, επινεφρίνη και νορεπινεφρίνη. Συστήνεται για τη θεραπεία της κατάθλιψης, της σχιζοφρένειας, του Πάρκινσον, της ημικρανίας και για την ενίσχυση της μνήμης.

Η Φασκομηλιά υπήρξε πολύτιμο θεραπευτικό φυτό ήδη από την Αρχαία Ρώμη. Περίπου τον 6ο το φυτο βρέθηκε στις αποσκευές των Βενεδικτίνων μοναχών και πέρασε στην άλλη πλευρά των Άλπεων, στην Κεντρική Ευρώπη. Υποστηριζόμενη από τον Καρλομάγνο, καλλιεργήθηκε στους κήπους των μοναστηριών. Η χρήση του φασκόμηλου συνιστάται στις διαταραχές της λειτουργίας της γαστρεντερικής οδού, στις φλεγμονές του βλεννογόνου του στόματος και του φάρυγγα, και στην έντονη εφίδρωση.

Το Φολικό Οξύ ανήκει στο σύμπλεγμα των βιταμινών Β και είναι μια ζωτικής σημασίας βιταμίνη για την ανάπτυξη και την αναπραγωγ’η όλων των κυττάρων του σώματος. Είναι απαραίτητο για τη σύνθεση του DNA και RNA, την ανάπτυξη του εγκεφάλου, του νωτιαίου μυελού, του σκελετού των εμβρύων, το μεταβολισμό των πρωτεϊνών και τη μετατροπή της ομοκυστεΐνης σε μεθειονίνη. Η ομοκυστεΐνη, όταν βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα στο αίμα, αποτελεί αιτία καρδιοαγγειακών νοσημάτων.

Το Φυτόσωμα Κουρκουμά αποτελεί μια προηγμένη μορφή κουρκουμίνης, με βελτιωμένη απορρόφηση και βιοδιαθεσιμότητα. Η Κουρκουμίνη, το δραστικό συστατικό του κουρκουμά, έχει ισχυρές αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές ιδιότητες, συμβάλλοντας στη μείωση της φλεγμονής και του οξειδωτικού στρες. Τα Φυτόσωμα Κουρκουμά ενισχύει την αποτελεσματικότητα στην υποστήριξη της υγείας των αρθρώσεων, της καρδιάς και του ανοσοποιητικού συστήματος.

Η Φωσφατιδυλοσερίνη είναι ένα φωσφολιπίδιο, βασικό συστατικό των βιολογικών μεμβρανών των φυτών, των ζώων και συμμετέχει στη μεταγωγή του σήματος. Έρευνες έχουν δείξει την ενισχυτική της δράση στις γνωσιακές λειτουργίες αλλά και στις θεραπείες των διαταραχών των γνωσιακών λειτουργιών, όπως απώλεια μνήμης λόγω γήρατος, τη νόσο Alzheimer και την άνοια.

Η Χλωρέλλα είναι ένα γένος μονοκύτταρης πράσινης άλγης και είναι πλούσια σε πρωτεϊνη, χλωτοφύλλη και καροτενοειδή. Ενεργοποιεί τους φυσικούς μηχανισμούς άμυνας του οργανισμού και έχει υψηλά επίπεδα απορροφητικότητας λόγω της κυτταρικής της δομής. Έχει αντι-αθηροσκληρωτική, ραδιοπροστατευτική και αποτοξινωτική δράση. ”Κλειδώνει” τα βαρέα μέταλλα και άλλες βλαβερές τοξίνες, οι οποίες αποβάλλονται με φυσικό τρόπο μέσω του εντέρου.

Η Χολίνη είναι ουσία απαραίτητη για τη νευροδιαβίβαση και ρύθμιση της χοληδόχου κύστεως και της λειτουργίας του ήπατος. Μειώνει το υπερβολικό λίπος στο ήπαρ και βοηθάει στην παραγωγή ορμονών. Χωρίς τη χολίνη (L-Cholin) οι εγκεφαλικές λειτουργίες και η μνήμη αδυνατίζουν. Είναι εξαιρετικά χρήσιμη σε περιπτώσεις ασθενειών του νευρικού συστήματος.

Η Χονδροϊτίνη είναι μια φυσική ουσία που μπορεί να βρεθεί στον αρθρικό χόνδρο και στο αρθρικό υγρό των αρθρώσεων. Είναι ένα μόριο υδατάνθρακα που ονομάζεται γλυκοζαμινογλυκάνη, το οποίο αποτελείται από d-γλυκουρονικό οξύ και Ν-ακετυλ-ϋ-γαλακτοζαμίνη. Μέσα στον χόνδρο, η χονδροϊτίνη είναι η πιο συχνά βρεθείσα γλυκοζαμινογλυκάνη και βοηθά στην άντληση νερού και θρεπτικών συστατικών του χόνδρου, διατηρώντας το σπογγώδες και υγιές. Μελέτες αποδεικνύουν ότι το όφελος της χονδροϊτίνης ενισχύεται όταν συνδυάζεται με τη γλυκοζαμίνη. Θεωρείται ότι αυτός ο συνδυασμός ενώσεων παρέχει αναστολή της παραγωγής πολλών βιοχημικών διαδικασιών που προκαλούν καταστροφή χόνδρου καταστροφή χόνδρου.

Ο Ψευδάργυρος είναι από τα πιο απαραίτητα ιχνοστοιχεία στην ανθρώπινη διατροφή που συμμετέχει σε ένα μεγάλο εύρος βιολογικών διεργασιών. Κάθε κύτταρο χρειάζεται ψευδάργυρο για την καλή λειτουργία, την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή του. Είναι απαραίτητος για το ανοσοποιητικό σύστημα, για τη σύνθεση και την αξιοποίηση βιταμινών, νευροδιαβιβαστών και για την καλή λειτουργία της όρασης, της γεύσης και όσφρησης. Εμπλέκεται στην παραγωγή υδροχλωτικού οξέος στο στομάχι και στο σχηματισμό των προσταγλανδινών, οι οποίες ρυθμίζουν εκτός άλλων και την πίεση του αίματος. Έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες και σημαντικό ρόλο στο μεταβολισμό των ζαχάρων.

Τα Ω-3 λιπαρά οξέα ελαττώνουν τον κίνδυνο εμφάνσιης καρδιαγγειακών νοσημάτων, αυξάνουν την καλή χοληστερίνη (HDL), εμποδίζουν τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων, κάνουν το αίμα πιο λεπτορευστο και αποτρέπουν το σχηματισμό αθηρωματικής πλάκας στα αγγεία. Ελαττώνουν τα τριγλυκερίδια, διορθώνουν τις αρρυθμίες και εμποδίζουν το σχηματισμό πέτρας στη χολή. Έρευνες έδειξαν πως τα Ω-3 έχουν αντιφλεγμονώδη δράση, ιδιαίτερα αποτελεσματική στις φλεγμονές των εντέρων. Επίσης έχει διαπιστωθεί οτι τα συμπληρώματα των Ω-3 λιπαρών οξέων έχουν ευεργετική επίδραση στις ψυχικές διαταραχές. στις ημικρανίες, στο έκζεμα και στην ψωρίαση.